Εργασία και φοιτητική ζωή: Ανάγκη ή Επιλογή;

Εργασία και φοιτητική ζωή: Ανάγκη ή Επιλογή; Γράφει η Ευαγγελία Καλτσούδα Χρόνος Ανάγνωσης: 3 λεπτά Η εικόνα του φοιτητή που αφοσιώνεται αποκλειστικά στις σπουδές του, έχει αρχίσει να απομακρύνεται ολοένα και περισσότερο από την ελληνική πραγματικότητα. Εργασία και φοιτητική ζωή πλέον, όχι μόνο δεν αποτελούν προαιρετική επιλογή, αλλά εντάσσονται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο βιοπορισμού. Τόσο οι απαιτήσεις της αγοράς, που τείνουν να θέλουν τους νέους με όλο και περισσότερα χρόνια εμπειρίας, όσο και η τρέχουσα οικονομική κατάσταση της χώρας, δεν αφήνουν περιθώρια σε έναν νέο να ζήσει τα «ξέφρενα» φοιτητικά χρόνια που ίσως άλλοτε φανταζόταν.  Αλλά, ας είμαστε ειλικρινείς. Πλέον, οι νέοι εισέρχονται συνειδητοποιημένοι στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Με στόχους, όνειρα και φιλοδοξίες, πασχίζουν να βιοποριστούν από τις αρχές κιόλας της ακαδημαϊκής τους πορείας, έχοντας πάντα στο πίσω μέρος του μυαλού τους την ολοκλήρωση των σπουδών τους. Για χιλιάδες νέους, η εργασία δεν αποτελεί προαιρετική εμπειρία που εμπλουτίζει απλά το βιογραφικό τους, αλλά έναν αναγκαίο τρόπο κάλυψης βασικών εξόδων. Το ερώτημα λοιπόν, δεν είναι μόνο αν οι φοιτητές πρέπει να εργάζονται. Είναι το γιατί η πλειοψηφία τους αισθάνεται πως δεν έχει πραγματική επιλογή. Παρατηρώντας το σήμερα, το αυξημένο κόστος ζωής για έναν φοιτητή συντίθεται από παράγοντες όπως τα ενοίκια στις φοιτητουπόλεις, τις καθημερινές δαπάνες, έξοδα που αν ένας γονιός δεν έχει τη δυνατότητα να καλύψει, ωθούν πολλούς νέους στην αγορά εργασίας ήδη από τα πρώτα έτη σπουδών. Και μάλιστα, οι περισσότερες διαθέσιμες θέσεις αφορούν την εστίαση, την λιανική, ακόμη και τα τηλεφωνικά κέντρα, κλάδους που συχνά προσφέρουν ευέλικτα ωράρια, αλλά σπάνια συνδέονται με το αντικείμενο σπουδών των εργαζόμενων.  Παρά τις δυσκολίες, η εργασία κατά τη διάρκεια των σπουδών μπορεί να προσφέρει ουσιαστικά οφέλη. Η ανάπτυξη επαγγελματικής συνέπειας, η εξοικείωση με την εξυπηρέτηση πελατών και η σωστή διαχείριση χρόνου αποτελούν δεξιότητες που δύσκολα αποκτώνται αποκλειστικά μέσα στο πανεπιστήμιο. Για αρκετούς εργοδότες, η προηγούμενη εργασιακή εμπειρία αποτελεί πλέον σημαντικό, αν όχι και απαραίτητο στοιχείο, κατά την πρώτη πρόσληψη. Ωστόσο, τα οφέλη αυτά, δεν πρέπει να αποκρύπτουν το βασικό πρόβλημα που υφίσταται. Όταν η εργασία γίνεται εκ των πραγμάτων αναγκαστική, συχνά συγκρούεται με την ίδια την εκπαιδευτική διαδικασία. Φοιτητές χάνουν διαλέξεις, καθυστερούν την ολοκλήρωση των σπουδών τους -κινδυνεύοντας πολλές φορές και με διαγραφή- , ή αντιμετωπίζουν εξάντληση προσπαθώντας να ισορροπήσουν ανάμεσα σε εξεταστικές και βάρδιες. Η εμπειρία αποκτά διαφορετικό χαρακτήρα όταν δεν αποτελεί συνειδητή επιλογή ανάπτυξης, αλλά μέσο οικονομικής επιβίωσης. Με αυτόν τον τρόπο, αναδεικνύεται και η ευθύνη των θεσμών. Η κοινωνία οφείλει να συμβαδίζει με τις απαιτήσεις των φοιτητών, δίνοντας έμφαση στα αιτήματά τους, και προτεραιότητα στις ανάγκες τους. Για παράδειγμα, η ενίσχυση της φοιτητικής μέριμνας, η δημιουργία περισσότερων αμειβόμενων πρακτικών ασκήσεων -σχετικών με το αντικείμενο σπουδών- , και η ουσιαστική διασύνδεση των πανεπιστημίων με την αγορά εργασίας, μπορούν να μετατρέψουν την πρώτη επαγγελματική εμπειρία από ανάγκη σε ευκαιρία.  Ίσως τελικά, το πραγματικό ζητούμενο να μην είναι το αν θα επιλέξουμε ανάμεσα στη δουλειά και τις σπουδές. Είναι να διαμορφώσουμε ένα περιβάλλον όπου κανένας φοιτητής δεν θα αναγκάζεται να θυσιάζει την μία, για να διατηρήσει την άλλη. Η εργασία κατά τη διάρκεια των σπουδών μπορεί πράγματι να αποτελέσει πολύτιμο εφόδιο, αρκεί όμως να παραμένει μια επιλογή που διευρύνει τις δυνατότητες των νέων, και όχι μια αναγκαιότητα που περιορίζει τις προοπτικές τους.

Από τον Παύλο Φύσσα στον Ηλία Κασιδιάρη: 13 χρόνια μετά…

Από τον Παύλο Φύσσα στον Ηλία Κασιδιάρη: 13 χρόνια μετά… Γράφει η Αγάπη-Ελπίδα Παχατουρίδου Χρόνος Ανάγνωσης: 3 λεπτά Τρίτη 15 Σεπτεμβρίου, 12 η ώρα το μεσημέρι, ο Ηλίας Κασιδιάρης αποφυλακίστηκε απο το κατάστημα κράτησης Δομοκού, όπου  βρισκόταν, καθώς είχε καταδικαστεί σε ποινή κάθειρξης 13 ετών για τη διεύθυνση της εγκληματικής οργάνωσης «Χρυσή Αυγή» και παρέμεινε στη φυλακή για σχεδόν 7 χρόνια, μειωμένη λόγω σωφρονιστικής εργασίας και προφυλάκισης.  Ο ίδιος, κατά την έξοδο του από τις φυλακές, ανακοίνωσε την ίδρυση του νέου του πολιτικου κόμματος. Συγκεκριμένα, ανέφερε: «Έχω δώσει τον λόγο μου πως μόλις περάσω αυτήν την πύλη, δεν θα επιστρέψω απλά στην ελευθερία, αλλά και στην πρώτη γραμμή των εθνικών αγώνων. Και σήμερα επιστρέφω. Και απ’ ό,τι βλέπω, δεν είμαι μόνος. Είναι μαζί μου και ένα νέο, ισχυρό εθνικό κόμμα, όπως αυτά που κυριαρχούν σε όλη την Ευρώπη και σκοπός μου είναι να απαλλαγεί η χώρα από την πιο διεφθαρμένη κυβέρνηση της Μεταπολίτευσης». Ο λόγος του συνοδευόταν απο μια ομάδα ανθρώπων με φωνές, χειροκροτήματα και ελληνικές σημαίες από τους «πατριώτες» του τόπου.  Σε προηγούμενη ανάρτησή του στο Χ, ο Ηλίας Κασιδιάρης φορώντας μπλούζα antisystem, ευχαρίστησε τον ορισμό του παγκόσμιου συστήματος και δισεκατομμυριουχο  τον Elon Musk, για την υποστήριξη που του έδειξε στο X με το σχόλιο του. Στην συγκεκριμένη ανάρτηση, ο δισεκατομμυριούχος αναδημοσίευσε ένα post που παρουσίαζε τον Ηλία Κασιδιάρη ως θύμα της ελευθερίας του λόγου και αδίκως καταδικασμένο σε φυλάκιση.  Παράλληλα, στις αρχές του μήνα, στις κρατιδιακές εκλογές της Σαξονίας–Άνχαλτ η ακροδεξιά «Εναλλακτική για τη Γερμανία» (AfD) κατέλαβε την πρώτη θέση, συγκεντρώνοντας το 43,8% των ψήφων, χωρίς ωστόσο να εξασφαλίζει την πλειοψηφία των εδρών στο τοπικό κοινοβούλιο. Από την άλλη πλευρά, η υποστήριξη προς την κεντροδεξιά Χριστιανοδημοκρατική Ένωση Γερμανίας (CDU) μειώθηκε σημαντικά, συγκεντρώνοντας το 17,2% των ψήφων, έναντι 37,1% το 2021.  Η εκλογική αυτή άνοδος επιβεβαίωσε τη βαθιά εδραίωση της AfD στην πρώην Ανατολική Γερμανία σε ένα οικονομικά εξαντλημένο κρατίδιο. Το κόμμα εκμεταλλεύτηκε εμφανώς τη δυσαρέσκεια για το μεταναστευτικό, την ακρίβεια και τον πόλεμο στην Ουκρανία. Και αυτός είναι ο φόβος όλων μας, επαναφέροντας ένα ευρύτερο ερώτημα για την πορεία της ευρωπαϊκής πολιτικής και την ενίσχυση ακροδεξιών και εθνικιστικών κομμάτων. Ο μαύρος μανδύας της ακροδεξιάς που κυριαρχεί στην Δύση τα τελευταία χρόνια, δεν ισχύει μόνο στις συγκεκριμένες περιπτώσεις. Οι ακροδεξιές εξτρεμιστικές απόψεις ενισχύονται συστηματικά και δεν αποτελεί “φούσκα” που θα έσκαγε όπως πολλοί υποστηρίζουν. Η ιστορία επαναλαμβάνεται. Σήμερα, 18 Σεπτεμβρίου, η 13η επέτειος από την δολοφονία του Παύλου Φύσσα έρχεται μόλις τρεις ημέρες μετά την αποφυλάκιση του νεοναζί Ηλία Κασιδιάρη. Δεκατρία χρόνια πριν, στην οδό Παναγή Τσαλδάρη, ο Παύλος Φύσσας δολοφονήθηκε από τον Γιώργο Ρουπακιά, μέλος της Χρυσής Αυγής. Η δολοφονία του Παύλου εκδικάστηκε με τις υπόλοιπες κατηγορίες στην Δίκη της Χρυσής Αυγής, με συνολικά 69 κατηγορουμένους. Εφτά χρόνια αργότερα, στις 7 Οκτωβρίου 2020, το Εφετείο Αθηνών εξέδωσε την απόφαση: «Η Χρυσή Αυγή αποτελεί Εγκληματική Οργάνωση» Και όμως, δεκατρία χρόνια μετά, ο Παύλος εξακολουθεί να μας θυμίζει τον δρόμο ενάντια στον φασισμό: τον δρόμο της αντίστασης και της μνήμης. Γιατί όπως μας φώναξε και ο ίδιος μέσα από τους στίχους του: «Σιγά μην φοβηθώ». 

Από τον Καπιταλισμό στον Δεκαπιταλισμό

4 λεπτά Ο καπιταλισμός έχει φτάσει σε μια καινούργια φάση. Πλέον, όποιος παρακολουθεί τις εξελίξεις στην οικονομία και την πολιτική βλέπει ότι το σύστημα δεν λειτουργεί όπως παλιά — δεν θυμίζει σε πολλά τον καπιταλισμό του 20ού αιώνα. Παραγωγή; Έχει περάσει σε δεύτερη μοίρα. Η πραγματική φάμπρικα τώρα είναι το χρηματοοικονομικό παιχνίδι , κερδοσκοπία, αγορές κεφαλαίου, φούσκες μετοχών. Μερικοί έφτιαξαν και καινούργιο όρο γι’ αυτό: το λένε «δεκαπιταλισμό». Δεν είναι κάποιο καινούργιο σύστημα, ούτε κάτι έξω από τον καπιταλισμό που ξέρουμε. Στην ουσία είναι το τελευταίο του στάδιο, εκεί που το κεφάλαιο έχει μεγαλώσει τόσο πολύ που αφήνει την εργασία και τη δημοκρατία στη γωνία. Αυτό θα προσπαθήσουμε να πιάσουμε στο άρθρο: γιατί, όσο και αν δεν το παραδέχονται όλοι, ο καπιταλισμός φαίνεται να ακουμπά τα ιστορικά του όρια — και γιατί δεν είναι πια πολυτέλεια, αλλά ανάγκη, να φανταστούμε κάτι άλλο. Γιατί φτάσαμε στο τέλος; Η απάντηση είναι σχεδόν αυτονόητη. Όταν ένα οικονομικό σύστημα αυξάνει συνέχεια τον πλούτο αλλά η ζωή της πλειοψηφίας όλο και χειροτερεύει, μάλλον έχει εξαντλήσει το ρόλο του. Οι εργαζόμενοι σήμερα παράγουν περισσότερο από ποτέ, αλλά και πάλι οι μισθοί δεν ανεβαίνουν, το να έχεις σπίτι γίνεται κάτι σαν όνειρο και το κόστος ζωής τραβάει διαρκώς την ανηφόρα. Από την άλλη, οι μεγάλες εταιρείες και τα επενδυτικά κεφάλαια θησαυρίζουν όσο ποτέ. Αυτή η αντίφαση δεν είναι κάποιο λάθος, είναι το DNA του καπιταλισμού. Οι διεθνείς εξελίξεις το φωνάζουν ξεκάθαρα. Βλέπουμε εμπορικούς πολέμους, διαμάχες ΗΠΑ-Ευρώπης, δασμούς… Κανένας δεν παλεύει για τα δικαιώματα των εργαζομένων. Όλο το παιχνίδι γίνεται για τα μεγάλα συμφέροντα. Και ξέρετε ποιος πληρώνει το λογαριασμό; οι λαοί, με πιο ακριβά προϊόντα, ανασφάλεια και στάσιμη οικονομία. Την ίδια στιγμή, οι κυβερνήσεις στη Δύση ρίχνουν όλο και περισσότερα χρήματα σε εξοπλισμούς. Οπλικά συστήματα, αμυντικές βιομηχανίες, πολεμικά σχέδια… και για την υγεία, την παιδεία, την πρόνοια; Ψίχουλα. Οι πραγματικές ανάγκες απλώς παραμερίζονται μπροστά στις απαιτήσεις του κεφαλαίου και των γεωπολιτικών ανταγωνισμών. Μαρξ: η προειδοποίηση έγινε πραγματικότητα Τον 19ο αιώνα , ο Καρλ Μαρξ έγραφε ότι ο καπιταλισμός θα οδηγούσε, αργά ή γρήγορα, στη συγκέντρωση πλούτου και δύναμης σε όλο και λιγότερα χέρια. Η υπεραξία, δηλαδή η αξία που δημιουργεί ο εργαζόμενος, τελικά πηγαίνει σε αυτόν που έχει το κεφάλαιο, ενώ οι ανισότητες διαρκώς διευρύνονται. Τώρα, αυτό δεν είναι απλώς μια θεωρία. Είναι η νέα πραγματικότητα. Οι μεγάλες επιχειρήσεις έχουν εξελιχθεί σε τεράστιες δυνάμεις — επηρεάζουν κυβερνήσεις, χαράσσουν πολιτικές, συχνά αλλάζουν ακόμα και τη διεθνή σκηνή. Η πολιτική πλέον δεν μπορεί να περιορίσει το κεφάλαιο. Το κεφάλαιο είναι αυτό που κατευθύνει την πολιτική. Και στην Ελλάδα; Τι γίνεται εδώ; Η εικόνα είναι γνώριμη. Μπορεί στα χαρτιά κάποια οικονομικά μεγέθη να βελτιώνονται, αλλά στην πράξη, η καθημερινότητα δύσκολα θυμίζει «ανάπτυξη». Η ακρίβεια σπάει ρεκόρ, τα εισοδήματα μένουν χαμηλά, η στέγη είναι μειωμένα διαθέσιμη. Τα μεγάλα συμφέροντα όμως, συνεχίζουν ακάθεκτα. Κι όταν σκάνε σκάνδαλα, όπως του ΟΠΕΚΕΠΕ, γίνεται φανερό ότι η διαπλοκή πολιτικής και οικονομίας δεν έχει εξαλειφθεί. Δεν είναι ζήτημα προσώπων, αλλά ενός ολόκληρου, στρεβλωμένου συστήματος που αφήνει τις ισχυρές ομάδες να κάνουν ό,τι θέλουν. Τι είναι ο δεκαπιταλισμός; Ο «δεκαπιταλισμός» είναι το πιο αυθεντικό πρόσωπο αυτής της εποχής. Η οικονομία έχει πάψει να παράγει ουσιαστικά πράγματα και έχει γίνει μηχανισμός για τη δημιουργία χρηματοοικονομικού πλούτου. Οι επιχειρήσεις νοιάζονται περισσότερο για το πώς θα εκτοξευτεί η μετοχή τους — και λιγότερο αν θα παράγουν ή θα προσλάβουν εργαζόμενους. Το χρήμα γεννάει χρήμα, η πραγματική παραγωγή και η εργασία απαξιώνονται. Και αυτό δεν είναι παρέκκλιση. Είναι το φυσιολογικό επόμενο βήμα ενός συστήματος που, όσο συγκεντρώνει την οικονομική δύναμη, τόσο αφήνει τις κοινωνίες έξω από το παιχνίδι. Κι όσο περνάει αυτός ο έλεγχος στις αγορές, τόσο πιο δύσκολα αλλάζει και η πολιτική. Τι κάνουμε από εδώ και πέρα; Το ζήτημα δεν είναι αν ο καπιταλισμός δουλεύει «σωστά». Το πρόβλημα είναι ότι λειτουργεί ακριβώς όπως είναι σχεδιασμένος: κυνηγά το μέγιστο κέρδος, συγκεντρώνει πλούτο, δημιουργεί κρίσεις και ανισότητες. Καμία κυβέρνηση, καμία μεμονωμένη μεταρρύθμιση δεν αλλάζει αυτή τη βασική λογική. Όλα τα συστήματα στην Ιστορία είχαν μια αρχή και ένα τέλος. Ο καπιταλισμός δείχνει τα σημάδια του τέλους του: κρίσεις παντού, ανισότητες που μεγαλώνουν, κοινωνική δυσαρέσκεια. Το ερώτημα δεν είναι αν το σύστημα είναι σε κρίση, αυτό το έχουμε λύσει. Το ερώτημα είναι: τι έρχεται μετά; Δεν είναι λύση να προσπαθούμε να φτιάξουμε έναν «ανθρώπινο» καπιταλισμό. Η ιστορία έδειξε ότι τέτοια εγχειρήματα είναι πάντα προσωρινά. Όσο η οικονομία οργανώνεται με μοναδικό σκοπό το ιδιωτικό κέρδος, οι ίδιες αντιφάσεις θα επανέρχονται. Η διέξοδος βρίσκεται αλλού: να ξεπεράσουμε τον καπιταλισμό, να χτίσουμε μια σοσιαλιστική κοινωνία όπου τα βασικά μέσα παραγωγής θα ανήκουν σε όλους, όπου η οικονομία θα σχεδιάζεται με κέντρο τον άνθρωπο και όχι το κέρδος, και ο πλούτος που παράγεται θα επιστρέφει σε αυτούς που τον δημιουργούν. Ο δεκαπιταλισμός δεν είναι το μέλλον, είναι το τελευταίο κεφάλαιο ενός κύκλου που τέλειωσε. Το να αφήσουμε πίσω μας τον καπιταλισμό είναι ιστορική ανάγκη, όχι απλώς ιδεολογικό σύνθημα.

Το Νέο Πρόσωπο Του Φασισμού Και Η Ψηφιακή Προπαγάνδα

Το Νέο Πρόσωπο Του Φασισμού Και Η Ψηφιακή Προπαγάνδα Γράφει ο Αριστομένης Τσαλαπατάνης Χρόνος Ανάγνωσης: 4 λεπτά Για πολλούς υπάρχει η ψευδής αντίληψη ότι ο φασισμός είναι ένα φαινόμενο του παρελθόντος. Βλέπετε, είναι δύσκολο να τον αναγνωρίσεις χωρίς τις μαύρες στολές, τους στρατιωτικούς σχηματισμούς και τους ναζιστικούς χαιρετισμούς. Όμως η ιστορία δεν επαναλαμβάνεται απλά, αλλά εξελίσσεται. Οι ιδέες προσαρμόζονται στις νέες συνθήκες της εποχής και ο αυταρχισμός αποκτά κάθε φορά καινούργια μορφή. Σήμερα η πολιτική δεν διεξάγεται μόνο στην Βουλή και στα πολιτικά γραφεία. Διεξάγεται στο TikTok, στο Instagram, στο YouTube και στο X. Η εικόνα έχει μεγαλύτερη δύναμη από το επιχείρημα, το σύνθημα από την ανάλυση και το συναίσθημα από τα γεγονότα. Μέσω του περιβάλλοντος αυτού η πολιτική μετατρέπεται σε θέαμα και οι ακραίες ιδέες αποκτούν μια νέα, ελκυστική αισθητική. Προφανώς η Ελλάδα δεν εξαιρείται από αυτό το φαινόμενο. Η Χρυσή Αυγή αποτελεί το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα μιας πολιτικής δύναμης που δεν επένδυσε μόνο στην βία, άλλα και στην δημιουργία μιας ολόκληρης εικόνας: σημαίες, σύμβολα, βίντεο, στρατιωτική πειθαρχία, αναφορές στην αρχαία ιστορία της χώρας και την «εθνική αναγέννηση». Η πολιτική παρουσιαζόταν ως μια σύγκρουση ανάμεσα στους «γνήσιους Έλληνες» και τους «εχθρούς του έθνους». Θα ήταν όμως λάθος να πιστέψει κανείς ότι αυτά τα φαινόμενα περιορίζονται αποκλειστικά σε οργανώσεις όπως η Χρυσή Αυγή. Στοιχεία αυτής της πολιτικής κουλτούρας συναντώνται συχνά και στον ευρύτερο δημόσιο λόγο. Η συνεχής επίκληση της εθνικής απειλής, η παρουσίαση των πολιτικών αντιπάλων ως εσωτερικών εχθρών και η αντικατάσταση της πολιτικής συζήτησης από συνθήματα αποτελούν πρακτικές που ξεπερνούν τα όρια ενός μόνο κόμματος. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η πολιτική πορεία του Μάκη Βορίδη, ο οποίος προέρχεται από τον χώρο της ελληνικής άκρας δεξιάς, υπήρξε πρόεδρος της ΕΠΕΝ ως νέος, και βουλευτής του ΛΑΟΣ πριν ενταχθεί στη ΝΔ. Η πολιτική αυτή παρουσία αποδεικνύει πως ιδέες που βρίσκονταν κάποτε στο περιθώριο μπορούν να ενσωματωθούν σταδιακά στην κεντρική πολιτική σκηνή. Παρόμοια, ο δημόσιος λόγος του Άδωνι Γεωργιάδη χαρακτηρίζεται συχνά από από έντονη πόλωση, σύγκρουση και επικοινωνιακή υπερβολή. Η πολιτική αντιπαράθεση παρουσιάζεται πολλές φορές ως μάχη πολιτισμών, αξιών ή εθνικής επιβίωσης και όχι σύγκρουση διαφορετικών πολιτικών προγραμμάτων. (Για ακαδημαϊκή ανάλυση της πολιτικής του Άδωνι Γεωργιάδη σας προτείνω να διαβάσετε το άρθρο της Ειρήνης Θεοδωροπούλου «Debunking political ideology through metaphor: a case study on Greek politician Adonis Georgiadis».) Χαρακτηριστική είναι επίσης η περίπτωση του Κυριακού Βελόπουλου και της Ελληνικής Λύσης. Η πολιτική απεύθυνση βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στην κατασκευή μιας αντίθεσης ανάμεσα σε «πατριώτες» και όσους παρουσιάζουν απειλή για την εθνική ταυτότητα και κουλτούρα. Η έμφαση στην πολιτισμική ανασφάλεια, στην μετανάστευση και στην ανάγκη μιας δήθεν πατριωτικής διακυβέρνησης αποτελεί κεντρικό στοιχείο της πολιτικής ρητορικής. Βέβαια το πεδίο της πολιτικής μάχης είναι ένα. Το διαδίκτυο. Εκεί βλέπουμε τον πραγματικό εκσυγχρονισμό της φασιστικής προπαγάνδας. Το πιο ενδιαφέρον όμως στοιχείο δεν είναι η παρουσία της ακροδεξιάς στο διαδίκτυο. Είναι ο τρόπος με τον οποίο παρουσιάζεται. Οι ακραίες απόψεις σπάνια εκφράζονται πλέον με ωμό τρόπο. Αντίθετα, εμφανίζονται μέσα από memes, σατιρικές εικόνες, σύντομα βίντεο και ειρωνικά σχόλια. Ένα ρατσιστικό μήνυμα μπορεί να παρουσιαστεί ως αστείο. Μια συνωμοσιολογική θεωρία μπορεί να εμφανιστεί ως «εναλλακτική άποψη». Ένας πολιτικός αντίπαλος μπορεί να μετατραπεί σε αντικείμενο χλευασμού πριν καν γίνει αντικείμενο πολιτικής κριτικής. Παράλληλα, η έννοια του πατριωτισμού χρησιμοποιείται πολλές φορές ως εργαλείο πολιτικής νομιμοποίησης. Όποιος διαφωνεί παρουσιάζεται ως «ανθέλληνας», «προδότης» ή «όργανο ξένων συμφερόντων». Η λογική αυτή δεν είναι καινούργια στην ελληνική πολιτική ιστορία. Ωστόσο, στην εποχή των κοινωνικών δικτύων αποκτά πρωτοφανή ένταση. Τα σύνθετα πολιτικά ζητήματα μετατρέπονται σε απλές συγκρούσεις ανάμεσα σε «πατριώτες» και «εχθρούς του έθνους». Η δημοκρατική αντιπαράθεση αντικαθίσταται από την ηθική καταδίκη του αντιπάλου. Σε αυτό ακριβώς το σημείο βρίσκεται ο πυρήνας της νέας εικόνας του φασισμού. Δεν χρειάζεται να καταργήσει άμεσα τη δημοκρατία. Αρκεί να υπονομεύσει τις προϋποθέσεις της. Να απαξιώσει τον διάλογο, να ενισχύσει την πόλωση, να μετατρέψει την πολιτική σε θέαμα και να καλλιεργήσει την πεποίθηση ότι τα προβλήματα της κοινωνίας μπορούν να λυθούν μόνο από ισχυρούς ηγέτες που δεν δεσμεύονται από θεσμούς και κανόνες. Η πρόκληση για τις δημοκρατικές κοινωνίες δεν είναι απλώς να αντιμετωπίσουν τις ακραίες οργανώσεις. Είναι να αναγνωρίσουν τους νέους τρόπους με τους οποίους οι αυταρχικές ιδέες διεισδύουν στην καθημερινότητα. Όταν η εικόνα αντικαθιστά το επιχείρημα, όταν το meme αντικαθιστά την πολιτική ανάλυση και όταν ο φόβος αντικαθιστά τη γνώση, τότε ο δρόμος προς τον αυταρχισμό γίνεται πολύ πιο εύκολος απ’ όσο θα θέλαμε να πιστεύουμε. Η ιστορία μάς διδάσκει ότι ο φασισμός δεν επιστρέφει ποτέ με την ίδια μορφή. Εμφανίζεται κάθε φορά προσαρμοσμένος στις ανάγκες και στις τεχνολογίες της εποχής του. Και γι’ αυτόν ακριβώς τον λόγο η αντιμετώπισή του απαιτεί όχι μόνο ιστορική μνήμη, αλλά και την ικανότητα να αναγνωρίζουμε τις νέες μορφές με τις οποίες εμφανίζεται στον δημόσιο χώρο.

Το Ευ Πολιτεύεσθαι ως case study στον πολιτικό διάλογο

Το Ευ Πολιτεύεσθαι ως case study στον πολιτικό διάλογο Πώς το Ευ Πολιτεύεσθαι άλλαξε τον πολιτικό διάλογο στα δημόσια πανεπιστήμια και ο θεσμός που πρέπει να γίνει συνήθεια  Γράφει ο Κυριάκος Μιχαλάκης Χρόνος Ανάγνωσης: 2 λεπτά Τη Δευτέρα (11/5) στο Πάντειο Πανεπιστήμιο πραγματοποιήθηκε το debate μεταξύ όλων των φοιτητικών παρατάξεων, σπάζοντας ένα ταμπού που επικρατούσε για χρόνια και φέρνοντας στο προσκήνιο μια νέα αντίληψη και λογική. Μια λογική που θα έπρεπε να ακολουθηθεί από όλους και να γίνει ο κανόνας, όχι η εξαίρεση. Το Ευ Πολιτεύεσθαι έκανε κάτι που μέχρι πρότινος έμοιαζε αδύνατο: να ενώσει ανθρώπους από διαφορετικές παρατάξεις, με ιδεολογικές και ταξικές διαφορές, και να τους βάλει στο ίδιο τραπέζι. Να επικοινωνήσουν. Να συζητήσουν. Να προτείνουν. Να εκφράσουν ελεύθερα τις ιδέες τους και να παρουσιάσουν τόσο το πρόγραμμά τους όσο και τις θέσεις τους. Φαίνεται αυτονόητο αυτό που λέω; Ναι, κανονικά θα έπρεπε. Δυστυχώς όμως, το “θα έπρεπε” και το τι πραγματικά ισχύει στην Ελλάδα είναι δύο τελείως διαφορετικές πραγματικότητες. Κι όμως, το Ευ Πολιτεύεσθαι έδειξε τον δρόμο προς αυτό που οφείλουν να εκφράζουν τα ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα: την ελεύθερη διακίνηση ιδεών, τον διάλογο, την επιχειρηματολογία και την εξέλιξη. Και κυρίως — κατά τη γνώμη μου — τη συμπεριληπτικότητα και την ανοιχτή «πόρτα» προς όλους. Το γεγονός ότι στο debate ακούστηκαν όλες οι φωνές — ακόμη και μη εκλεγμένων δυνάμεων — δείχνει πολλά για το πώς πρέπει να λειτουργεί ο δημόσιος διάλογος. Και είναι κάτι που θα έπρεπε να εξεταστεί σοβαρά ακόμη και από την κεντρική πολιτική σκηνή. Ωστόσο, το debate απέδειξε και κάτι ακόμη, που για χρόνια παρουσιαζόταν σχεδόν ως αδύνατο: την ομαλή συνύπαρξη όλων των φοιτητικών παρατάξεων στον ίδιο χώρο. Για χρόνια ακούγαμε ότι είναι αδύνατο να συνυπάρχουν μέσα στα πανεπιστήμια δυνάμεις με εκ διαμέτρου αντίθετες απόψεις. Κι όμως, αποδείχθηκε ότι όχι μόνο μπορούν να συνυπάρξουν, αλλά και να συνομιλήσουν πολιτισμένα. Πώς γίνεται αυτό; Είναι πολύ απλό. Όταν δεν αποκλείεις κανέναν και σέβεσαι τα πιστεύω του άλλου — ακόμη κι αν δεν τα ασπάζεσαι — τότε μπορείς να δημιουργήσεις ένα υγιές και πολιτισμένο περιβάλλον, μέσα σε ένα σωστό πλαίσιο. Και πολλές φορές το αποτέλεσμα ξεπερνά ακόμη και τις προσδοκίες σου. Αν κάτι ξεχωρίζει το Ευ Πολιτεύεσθαι από άλλες κοινότητες, είναι ότι καινοτομεί, δημιουργεί και πιστεύει πραγματικά στον διάλογο και στην ελευθερία της έκφρασης, χωρίς κρυφή ατζέντα. Οι πρωτοβουλίες του αποτελούν χαρακτηριστικά παραδείγματα. Το παράδειγμα που έδωσε στις 11 Μαϊου με το debate είναι κάτι που αξίζει να αποτελέσει σημείο αναφοράς για όλους. Να διευρύνουν τον τρόπο σκέψης τους και να κατανοήσουν την σημασία της δημοκρατίας, της συμμετοχικότητας και της ουσιαστικής πολιτικής συζήτησης. Ας ελπίσουμε πως αυτή ήταν μόνο η αρχή και πως τέτοιες πρωτοβουλίες θα συνεχιστούν, ώστε τα φοιτητικά — αλλά και γενικότερα τα πολιτικά — debates να καθιερωθούν ως πραγματικός θεσμός και όχι ως ένα περιστασιακό γεγονός.

Ο ρόλος της Γυναίκας ως Μητέρα στην Σύγχρονη Εποχή

Ο ρόλος της Γυναίκας ως Μητέρα στην Σύγχρονη Εποχή Γράφει η Ευαγγελία Καλτσούδα Χρόνος Ανάγνωσης: 2 λεπτά Στις μέρες μας, ο ρόλος της γυναίκας ως μητέρα, είναι πιο σύνθετος από ποτέ. Μια σύγχρονη μητέρα έρχεται αντιμέτωπη όχι μόνο με το ίδιο το θαύμα της μητρότητας, αλλά και με τις απαιτήσεις που η ίδια η κοινωνία της επιβάλλει. Ο διπλός ρόλος της εργαζόμενης-μητέρας έχει γίνει ταυτόσημος πλέον με μια κοινωνική απαίτηση, μιας και η γυναίκα οφείλει να είναι δίπλα στο παιδί της συναισθηματικά, αλλά και να συμβάλει οικονομικά στο νοικοκυριό. Η επαγγελματική επιτυχία της γυναίκας δεν ανήκει πια στο δίπολο «καριέρα ή οικογένεια». Αντίθετα, αποτελεί σκαλοπάτι για την επιλογή απόκτησης -ή όχι- ενός παιδιού. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελούν οι δυτικοευρωπαϊκές κοινωνίες όπου τα περισσότερα ζευγάρια δεν σκέφτονται καν να τεκνοποιήσουν αν δεν έχουν πρώτα εξασφαλίσει και οι δύο ένα οικονομικά βιώσιμο μέλλον. Σε άλλες χώρες, καταπατάται κάθε δικαίωμα και χάνεται κάθε ίχνος αξιοπρέπειας, όταν ανήλικα κορίτσια αναγκάζονται να παντρευτούν και να εγκαταλείψουν το πατρικό τους σπίτι, με απώτερο σκοπό την απόκτηση οικογένειας. Με αυτόν τον τρόπο, ένα κορίτσι γίνεται μητέρα, και φτάνει σε σημείο να μεγαλώσει ένα παιδί-πριν καν ενηλικιωθεί συναισθηματικά και ψυχικά η ίδια.  Σε κοινωνίες όπως η δική μας, οι μητέρες συχνά βρίσκονται υπό συνεχή κοινωνική αξιολόγηση. Κρίνονται διαρκώς για το αν εργάζονται πολύ ή αν δεν εργάζονται, αν θηλάζουν ή όχι, αν δίνουν έμφαση στην οικογένεια ή την επαγγελματική εξέλιξη. Η μητρότητα έχει πλέον μετατραπεί σε κοινωνική υποχρέωση για πολλές γυναίκες, καθώς εξακολουθεί να υπάρχει η αντίληψη ότι η γυναίκα «ολοκληρώνεται» μόνο μέσω της μητρότητας. Έτσι, γυναίκες που είτε δεν επιθυμούν παιδιά, είτε δυσκολεύονται να αποκτήσουν ή καθυστερούν συνειδητά τη μητρότητα, δέχονται συχνά κοινωνικές ερωτήσεις, πίεση ή και κριτική, γεγονός που συχνά επηρεάζει την αυτοεκτίμησή τους. Και εν τέλει, φτάνουμε σε σημείο οι γυναίκες να εργάζονται το πρωί επί πληρωμή, και την υπόλοιπη ημέρα να τελούν ακόμη μια εργασία, η οποία όχι μόνο δεν ανταμείβεται χρηματικώς, αλλά καταλήγει δις ψυχικά κουραστική.  Κατά συνέπεια, το χάσμα ανάμεσα στα δύο φύλα καταλήγει χαώδες, με μεταρρυθμίσεις που όχι απλά δε βοηθούν τις γυναίκες που τεκνοποιούν, αλλά προάγουν μια νοοτροπία, κατά την οποία το co-parenting περιορίζεται μόνο σε έναν αριθμό αδειών και μετρήσιμου χρόνου που έχει ο κάθε ο γονιός εκτός εργασίας. Με αφορμή τη φετινή Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας, ο οργανισμός UN Women εξέδωσε μια παγκόσμια προειδοποίηση: Τα συστήματα δικαιοσύνης που αφορούν τα δικαιώματα των γυναικών και την προστασία αυτών, αποτυγχάνουν να εξασφαλίσουν ένα θεσμικά ασφαλές περιβάλλον για γυναίκες και κορίτσια ανά την επικράτεια. Οι γυναίκες παγκοσμίως διαθέτουν μόλις το 64% των νομικών δικαιωμάτων των ανδρών, γεγονός που τις εκθέτει σε διακρίσεις και έμφυλη βία, χωρίς την απαραίτητη θεσμική προστασία. Πηγές: https://www.unwomen.org/en/articles/explainer/case-open-justice-for-all-women-and-girls, https://www.unwomen.org/en/news-stories/op-ed/2026/03/op-ed-the-cost-of-motherhood-and-the-gender-pay-gap

Ωνάσεια ή Πρότυπα; Τι αλλάζει στην δημόσια εκπαίδευση

Ωνάσεια ή Πρότυπα; Τι αλλάζει στην δημόσια εκπαίδευση Γράφει η Ευαγγελία Καλτσούδα Χρόνος Ανάγνωσης: 3 λεπτά Την Κυριακή 26 Απριλίου ολοκληρώθηκαν οι εξετάσεις για την εισαγωγή των μαθητών στα 22 Δημόσια Ωνάσεια Σχολεία. Τα υποψήφια παιδιά εξετάζονταν στα μαθήματα της Νεοελληνικής Γλώσσας και των Μαθηματικών, με τα θέματα να είναι βασικών γνώσεων, κατανόησης και όχι στεγνής αποστήθισης. Περίπου 17.932 υποψήφιοι διεκδίκησαν θέση σε Πρότυπα, Ωνάσεια και Εκκλησιαστικά σχολεία το διήμερο 25 και 26 Απριλίου 2026.  Η φετινή διαδικασία επανέφερε στο προσκήνιο την συζήτηση γύρων από τον βαθμό δυσκολίας εισαγωγής σε σχέση με τα Πρότυπα και την θέση των Ωνάσειων σχολείων στο εκπαιδευτικό τοπίο. Αν συγκρίνουμε τη δυσκολία εισαγωγής σήμερα, τα κορυφαία Πρότυπα παρουσιάζουν υψηλότερο βαθμό δυσκολίας ως προς την εισαγωγή από τα περισσότερα Ωνάσεια. Ο λόγος είναι ότι έχουν ήδη αποκτήσει παγιωμένο κύρος και συγκεντρώνουν μαθητές που έχουν κάνει οργανωμένη προετοιμασία, η οποία είναι πυρετώδης τον τελευταίο καιρό, καθώς τα φροντιστήρια εστιάζουν σημαντικά στην ανάδειξη των υποψηφίων, δημιουργώντας έτσι ένα κλίμα ανταγωνιστικότητας και «μάχης για την εισαγωγή». Ωστόσο, αυτό δεν σημαίνει ότι τα Ωνάσεια είναι εύκολη υπόθεση. Σε σχολεία όπου οι θέσεις είναι περιορισμένες και οι αιτήσεις πολλές, η διαφορά θα κρίνεται σε λίγα μόρια. Ειδικά στην Αττική, αρκετά Ωνάσεια αναμένεται να γίνουν εξαιρετικά ανταγωνιστικά, με τα πιο περιζήτητα να είναι όσα βρίσκονται σε πυκνοκατοικημένες περιοχές με εύκολη πρόσβαση, ή σε ζώνες όπου οι οικογένειες αναζητούν έντονα ποιοτικές δημόσιες επιλογές -είτε επειδή δεν θέλουν, είτε επειδή δεν μπορούν να στραφούν στην ιδιωτική εκπαίδευση.  Σε μελλοντικό χρόνο, αναμένεται να δούμε την -κυρίως κοινωνική- επίδραση των σχολείων αυτών, καθώς αποτελούν ένα σημαντικό βήμα για την ενίσχυση της δημόσιας εκπαίδευσης. Σήμερα, σε επίπεδο καθημερινότητας, τα Πρότυπα τείνουν να έχουν πιο έντονη ακαδημαϊκή κουλτούρα, με περιβάλλον όπου αρκετοί μαθητές στοχεύουν υψηλά, συμμετέχουν σε διαγωνισμούς και κινούνται σε έντονα απαιτητικό πλαίσιο, με πολλούς να τα συγκρίνουν με τα ιδιωτικά.  Τα Ωνάσεια, από την άλλη, αναμένεται να χτίσουν μια πιο σύγχρονη, εξωστρεφή ταυτότητα, με έμφαση στις δεξιότητες, την καινοτομία, τον πολιτισμό και την τεχνολογία, με απώτερο στόχο την συνολική αναβάθμιση της σχολικής εμπειρίας. Αυτό για κάποια παιδιά και γονείς μπορεί να είναι ιδανικότερο από το κλασικό μοντέλο αριστείας. Φυσικά, για έναν γονέα ή μαθητή, η σωστή επιλογή δεν είναι μόνο «ποιο έχει περισσότερο κύρος», αλλά τι ταιριάζει στον χαρακτήρα και τις ανάγκες του παιδιού. Ένα παιδί που αγαπά τον ανταγωνισμό και τις υψηλές επιδόσεις ίσως ταιριάξει περισσότερο σε Πρότυπο. Αντίθετα, ένα παιδί που αναζητά ένα αναβαθμισμένο εκπαιδευτικό περιβάλλον, ευκαιρίες και σύγχρονη σχολική εμπειρία ίσως ανθίσει περισσότερο σε Ωνάσειο.  Η προσωπική μου εκτίμηση είναι ότι μέσα στα επόμενα χρόνια θα δούμε κάποια Ωνάσεια να αποκτούν τόσο ισχυρή φήμη, ώστε να μπαίνουν στην ίδια συζήτηση με τα εδραιωμένα Πρότυπα -αν όχι και με τα ιδιωτικά. Εφόσον πετύχουν θετικά μαθησιακά αποτελέσματα, ουσιαστικές δράσεις και αποτελεσματική διοίκηση, μπορούν να εξελιχθούν σε πρώτη επιλογή για πολλές οικογένειες, μιας και αποτελούν τεράστια ευκαιρία. Βρισκόμαστε ουσιαστικά στην αρχή ενός ανταγωνισμού που πρόκειται να συμβάλει ουσιαστικά στην δημόσια εκπαίδευση. Πηγή: ertnews.gr

Ρουάντα 1994: Η Γενοκτονία που ο κόσμος αγνόησε

Ρουάντα 1994: Η Γενοκτονία που ο κόσμος αγνόησε Γράφει ο Άρης Στεργίου Χρόνος Ανάγνωσης: 4 λεπτά Στις 7 Απριλίου 1994, ξεκίνησε ένα από τα πιο τραγικά κεφαλαια στην ιστορία της Αφρικής και ολόκληρου του κόσμου: η γενοκτονία στη Ρουάντα. Το γεγονός αυτό ανέδειξε με τον πιο σκληρό τρόπο τις καταστροφικές συνέπειες του εθνοτικού μίσους, αλλά και τις σοβαρές αδυναμίες της διεθνούς κοινότητας να αποτρέψει μαζικά εγκλήματα. Μέσα σε περίπου εκατό ημέρες, περισσότεροι από 800.000 άνθρωποι δολοφονήθηκαν. Οι σφαγές πραγματοποιήθηκαν με πρωτοφανή αγριότητα και συστηματικότητα, συχνά με τη συμμετοχή όχι μόνο οργανωμένων ομάδων αλλά και απλών πολιτών. Το Ιστορικό Πλαίσιο Οι ρίζες της σύγκρουσης εντοπίζονται στην αποικιακή περίοδο, όταν η Ρουάντα βρισκόταν υπό τον έλεγχο του Βελγίου. Οι αποικιοκρατικές αρχές ενίσχυσαν τεχνητά τις διαφορές μεταξύ Χούτου και Τούτσι, οι οποίες είναι δύο κυρίαρχες πληθυσμιακές ομάδες της χώρας με 85% και 15% του πληθυσμού αντίστοιχα. Οι αποικιοκράτες εισήγαγαν ταυτότητες που κατέγραφαν την εθνοτική καταγωγή και ευνοώντας τους Τούτσι στη διοίκηση, με οικονομικά αλλά πολλές φορές και με ρατσιστικά κριτήρια (για παράδειγμα, ήταν ψηλότεροι και είχαν πιο ανοιχτό δέρμα). Μετά την ανεξαρτησία το 1962, η εξουσία πέρασε στους Χούτου, γεγονός που οδήγησε σε διώξεις και εκτοπισμούς των Τούτσι, δημιουργώντας βαθιές κοινωνικές εντάσεις. Μέχρι την δεκαετία του ’80, η Ρουάντα κυριαρχούνταν σε όλους τους τομείς πλήρως από τους Χούτου, οδηγώντας πολλούς Τούτσι στο να εγκαταλείψουν την χώρς και να προσφύγουν στην Ουγκάντα. Κατά τις δεκαετίες που ακολούθησαν, η ένταση κορυφώθηκε με την εμφάνιση του Πατριωτικού Μετώπου της Ρουάντα, ενός αντάρτικου κινήματος αποτελούμενου κυρίως από εξόριστους Τούτσι, το οποίο εισέβαλε στο κράτος το 1990, προχωρώντας σε μια σειρά επιχειρήσεων, απαιτώντας δημοκρατία και επιστροφή των προσφύγων. Παρά τις προσπάθειες ειρήνευσης μέσω των Συμφωνιών της Αρούσα -που προέβλεπαν μεταβατική κυβέρνηση και την επιβλεψή της από Ειρηνευτική Δύναμη του ΟΗΕ- οι εξτρεμιστές Χούτου προετοίμαζαν συστηματικά την εξόντωση των Τούτσι, χρησιμοποιώντας κάθε μέσο για προπαγάνδα εναντίον τους. Η αδράνεια του ΟΗΕ Παρά τις ενδείξεις για επικείμενες βιαιοπραγίες, το Συμβούλιο Ασφαλείας του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών ίδρυσε το 1993 την Αποστολή Βοήθειας του ΟΗΕ για τη Ρουάντα, με περιορισμένες αρμοδιότητες. Η αποστολή δεν διέθετε ούτε την εντολή ούτε τα μέσα για να αποτρέψει τη γενοκτονία, γεγονός που συνέβαλε στην ανεξέλεγκτη εξέλιξη των σφαγών. Ο επικεφαλής της αποστολής Ρομεό Νταλέρ είχε προειδοποιήσει για τον κίνδυνο μαζικής σφαγής και είχε ζητήσει ενίσχυση και άδεια για προληπτική δράση, όμως τα αιτήματά του απορρίφθηκαν, καθώς το ζήτημα θεωρούνταν αποκλειστικά εσωτερικό. Παράλληλα, η διεθνής κοινότητα δίστασε να χρησιμοποιήσει τον όρο «γενοκτονία», αποφεύγοντας έτσι τις νομικές υποχρεώσεις για επέμβαση. Μόνο έναν μήνα μετά την έναρξη της Γενοκτονίας αποφασίστηκε η αποστολή 5.000 κυανόκρανων, μόνο που τότε ήταν πλέον αργά. Η αφορμή Η δολοφονία του Ζουβενάλ Χαμπιαριμανά και του Σιπριάν Νταριαμιρά, των προέδρων της Ρουάντα και του Μπουρούντι αντίστοιχα, στις 6 Απριλίου 1994, υπήρξε η σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι. Το αεροπλάνο που τους μετέφερε καταρρίφθηκε κοντά στην πρωτεύουσα, Κιγκάλι. Το γεγονός αυτό αποτέλεσε το έναυσμα για την έναρξη μιας οργανωμένης γενοκτονίας. Μέσα σε λίγες ώρες, παραστρατιωτικές ομάδες και κρατικές δυνάμεις ξεκίνησαν μαζικές σφαγές, ενώ τα μέσα ενημέρωσης υποκινούσαν ανοιχτά τη βία. Οι δολοφονίες πραγματοποιούνταν συχνά με απλά μέσα, όπως ματσέτες, και με τη συμμετοχή ακόμη και απλών πολιτών, είτε από φόβο είτε από προπαγάνδα. Οι μετριοπαθείς Χούτου που αντιτάχθηκαν σε αυτή τη σφαγή εξουδετερώθηκαν. Σε ένα σχολείο στα δυτικά της χώρας, όπου είχαν βρει καταφύγιο 2.000 Τούτσι, όλοι δολοφονήθηκαν. Συνολικά, υπολογίζεται ότι μέσα σε τρεις μήνες δολοφονήθηκαν περίπου 800.000 άνθρωποι, αριθμός που αντιστοιχεί στο 70% του πληθυσμού των Τούτσι και στο 20% του συνολικού πληθυσμού της Ρουάντα. Η Γενοκτονία τελείωσε μόνο όταν το Πατριωτικό Μέτωπο της Ρουάντα κατέλαβε το Κιγκάλι και ανέλαβε τον έλεγχο της χώρας. Συνέπειες Ο ΟΗΕ ίδρυσε το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο για τη Ρουάντα (ICTR), με έδρα την Αρούσα της Τανζανίας. Το Δικαστήριο του ΟΗΕ δίκασε υψηλόβαθμα μέλη της κυβέρνησης και των ενόπλων δυνάμεων, ενώ η Ρουάντα δίκασε κυρίως κατοίκους –περίπου 2 εκατομμύρια– σε λαϊκά δικαστήρια. Το δικαστήριο ολοκλήρωσε το έργο του στις 31 Δεκεμβρίου 2015.

Το ΝΑΤΟ στο στόχαστρο του Ντόναλντ Τραμπ

Το ΝΑΤΟ στο στόχαστρο του Ντόναλντ Τραμπ Γράφει η Μάντια Τζιράκη Χρόνος Ανάγνωσης: 4 λεπτά Είναι εφικτό ένα κράτος-μέλος του ΝΑΤΟ, να αντιμετωπίσει κυρώσεις, σε περίπτωση ασυμφωνίας με τη γεωπολιτική ατζέντα των Ηνωμένων Πολιτειών; Δύναται ο Αμερικανός Πρόεδρος να υιοθετεί τακτικές δημόσιας στοχοποίησης και εξαναγκασμού εις βάρος των μελών του ΝΑΤΟ; Η ευθεία απειλή εγκατάλειψης των συμμάχων Κύμα αναστάτωσης έχει προκαλέσει, όχι μόνο στα μέλη της Συμμαχίας, αλλά και σε ολόκληρη τη διεθνή σκηνή, το επενδυτικό συνέδριο που έλαβε χώρα στο Μαϊάμι, στις 27 Μαρτίου, εξαιτίας των απειλών που εξαπέλυσε ο Ντόναλντ Τραμπ. Σύμφωνα με τον ίδιο, η «δειλία», η αδράνεια ή η «αργοπορημένη» συμβολή ευρωπαϊκών χωρών, όπως η Βρετανία, η Γαλλία και η Γερμανία, καθώς και η «αδυναμία» του Γενικού Γραμματέα Μαρκ Ρούτε, να συνετίσει του προαναφερθέντες, συνιστούν τους λόγους δυσαρέσκειας του. Ως εκ τούτου απείλησε ευθέως για μονομερή αποχώρηση των ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ, διακοπή τόσο της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας στα ευρωπαϊκά εδάφη, όσο και της υποστήριξης των Συμμάχων σε περίπτωση μελλοντικής απειλής.  Συγκεκριμένα δήλωσε: «Δαπανούμε εκατοντάδες δισεκατομμύρια δολάρια ετησίως για το ΝΑΤΟ, εκατοντάδες, για να τους προστατεύουμε, και θα ήμασταν πάντα εκεί για αυτούς, αλλά τώρα, με βάση τις ενέργειές τους, φαντάζομαι ότι δεν χρειάζεται πια», διερωτώμενος: «Γιατί να είμαστε εκεί για αυτούς, αν εκείνοι δεν είναι εκεί για εμάς;» Οι απειλές στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης Αξίζει να σημειωθεί πως το ξέσπασμα του, πήρε -ως συνήθως- και διαδικτυακές διαστάσεις. Στις 20 Μαρτίου, ο Ντόναλντ Τραμπ χαρακτηρίζει το ΝΑΤΟ, μέσω του Truthsocial, ως έναν «χάρτινο τίγρη», που δίχως την παρουσία των ΗΠΑ, θα διοικείται από «δειλούς» ηγέτες. Μάλιστα, «υποσχέθηκε» πως «θα θυμάται» ότι η Ευρώπη δεν συνέβαλε στο άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ.  Στις 26 Μαρτίου, επανήλθε υπενθυμίζοντας την πολυσήμαντη βοήθεια των ΗΠΑ στην Ουκρανία, την οποία η Ευρώπη αρνείται να ανταποδώσει στην περίπτωση του Ιράν. Τέλος, κατά τη διάρκεια του συνεδρίου, έγραψε πως «οι διαπραγματεύσεις με το Ιράν πάνε καλά χωρίς τη βοήθεια της Ευρώπης». Η τακτική «pay to play»  Στις 27 και 28 Μαρτίου 2026, διέρρευσαν πληροφορίες ότι ο Τραμπ εξετάζει την πιθανότητα μιας ριζικής αναδιοργάνωσης της Συμμαχίας, βασιζόμενος σε ένα εμπορικό μοντέλο. Όσα μέλη δεν φτάνουν το νέο όριο δαπανών το οποίο θέτει ο Τραμπ -το οποίο πλέον ανέβηκε από το 2% στο 5% του ΑΕΠ– ενδέχεται να χάσουν το δικαίωμα ψήφου στις αποφάσεις της Συμμαχίας. Όπως ο ίδιος παραδέχτηκε στις 28 Μαρτίου, η απαίτηση για βοήθεια στο Ιράν ήταν ένα «τεστ» για να δει αν το ΝΑΤΟ είναι διατεθειμένο να υπηρετήσει τα αμερικανικά συμφέροντα εκτός Ευρώπης. Η νομικώς ενδιαφέρουσα πτυχή του ζητήματος  Το ερώτημα που εγείρεται από την αλαζονική στάση του Τραμπ, είναι το αν και κατά πόσο μπορούν πράγματι οι απειλές του να πάρουν σάρκα και οστά.  Πράγματι, ο ομοσπονδιακός νόμος των ΗΠΑ “Countering America’s Adversaries Through Sanctions Act”  του 2017, υποχρεώνει τον Πρόεδρο των ΗΠΑ να επιβάλλει κυρώσεις σε οποιαδήποτε χώρα -σύμμαχο ή μη- πραγματοποιεί “σημαντικές συναλλαγές” με τους τομείς άμυνας ή πληροφοριών της Ρωσίας. Επιπλέον, ο Νόμος περί Εσωτερικής Ασφάλειας και Προστασίας των Προσωπικών Δεδομένων (International Emergency Economic Powers Act) του 1977, επιτρέπει στον εκάστοτε  Αμερικανό Πρόεδρο να κηρύσσει “εθνική έκτακτη ανάγκη” για να ρυθμίζει το εμπόριο και να δεσμεύει κεφάλαια ξένων χωρών ή προσώπων, αν θεωρήσει ότι υπάρχει “ασυνήθιστη και εξαιρετική απειλή” για την ασφάλεια ή την οικονομία των ΗΠΑ. Τέλος, ο Νόμος περί Εθνικής Άμυνας για το Οικονομικό Έτος 2026 (NDAA 2026) περιλαμβάνει διατάξεις που αυστηροποιούν τις ποινές για μέλη του ΝΑΤΟ που δεν φτάνουν το 5% του ΑΕΠ σε αμυντικές δαπάνες ή που συνεργάζονται οικονομικά με την Κίνα και τη Ρωσία. Μολαταύτα, η Συνθήκη του Βόρειου Ατλαντικού του 1949, δεσμεύει τα μέλη να αποφεύγουν συγκρούσεις στις διεθνείς οικονομικές τους πολιτικές και να ενθαρρύνουν την μεταξύ τους οικονομική συνεργασία (άρθρο 2), επιβάλλει τη διατήρηση του δικαιώματος των μελών να ανθίστανται σε επίθεση (άρθρο 3) και ορίζει ότι ένοπλη επίθεση εναντίον ενός ή περισσοτέρων μελών στην Ευρώπη ή τη Βόρεια Αμερική θεωρείται επίθεση εναντίον όλων (άρθρο 5).  Επομένως, η προαναφερθείσα Συνθήκη, που εκτός των άλλων, συνιστά το ιδρυτικό κείμενο του ΝΑΤΟ, είναι η μόνη που λειτουργεί ανασταλτικά στα τιμωρητικά σχέδια του Τραμπ. Εξού και επιθυμεί να αποχωρήσουν οι ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ και να αποδεσμευτούν από την εν λόγω Συνθήκη. Αδιαμφισβήτητα, η Βορειοατλαντική Συμμαχία απειλείται περισσότερο από ποτέ. Ο Ντόναλντ Τραμπ καθόλη τη διάρκεια της τελευταίας του θητείας προτεραιοποιεί την ιδεολογία «America first» και τον οικονομικό προστατευτισμό και αγνοώντας τον αμυντικό χαρακτήρα της Συμμαχίας, απαιτεί πελατειακές σχέσεις και εκβιάζει την αδιαμαρτύρητη συμφωνία των Συμμάχων με την γεωπολιτική του ατζέντα.  Πηγές: nato.int, electrosystems.gr, ertnews.gr, cnn.gr, skai.gr

Σκάνδαλο στοιχηματισμού στο NBA: Στο μικροσκόπιο παίκτης της EuroLeague

Σκάνδαλο στοιχηματισμού στο NBA: Στο μικροσκόπιο παίκτης της EuroLeague Γράφει ο Κυριάκος Μιχαλάκης Χρόνος Ανάγνωσης:2 λεπτά Ο γκαρντ της Χάποελ Τελ Αβίβ, Αντόνιο Μπλέικνι, φέρεται να συνδέεται με την ομοσπονδιακή υπόθεση στοιχηματισμού “Nothing But Bet”, σύμφωνα με ρεπορτάζ του δημοσιογράφου Πάμπλο Τόρε. Όπως ανέφερε ο Τόρε στην εκπομπή του στο YouTube “Pablo Torre Finds Out”, σύμφωνα με πολλαπλές πηγές ο πρώην παίκτης των LSU και Chicago Bulls φέρεται να είναι ο “Συγκατηγορούμενος 1” που αναφέρεται στο κατηγορητήριο της υπόθεσης. Σύμφωνα με το ομοσπονδιακό κατηγορητήριο (Οκτώβριος 2025), ο “Συγκατηγορούμενος 1” περιγράφεται ως “κατά καιρούς παίκτης NBA” και κάτοικος Φλόριντα, ο οποίος φαίνεται να επωφελήθηκε από εσωτερική πληροφόρηση σχετική με αγώνες. Οι εισαγγελικές αρχές εξετάζουν τον Τέρι Ροζίερ για πιθανή εμπλοκή, υποστηρίζοντας ότι το 2023 χειραγώγησε τον χρόνο συμμετοχής του σε αγώνα των Σάρλοτ Χόρνετς, με στόχο την οικονομική εκμετάλλευση στοιχημάτων (under) στα ατομικά του στατιστικά. Ο Ροζίερ έχει δηλώσει αθώος. Σύμφωνα με το ίδιο ρεπορτάζ, ο Μπλέικνι συνδέεται με πρόσωπα που κατονομάζονται στη δικογραφία, μεταξύ των οποίων οι Μάρβες Φέρλι και Ντενίρο Λάστερ. Ο Τόρε ανέφερε επίσης πως έχουν εντοπιστεί δημόσιες συναλλαγές μέσω Venmo, καθώς και περιεχόμενο στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης που -σύμφωνα με την έρευνά του- εξετάζονται από τις αρχές. Αναφορές για δραστηριότητα στην Κίνα Σε αποσφραγισμένο κατηγορητήριο, ο Αμερικανός φέρεται να κατονομάζεται σε υπόθεση που αφορά στρατολόγηση παικτών NCAA για συμμετοχή σε κύκλωμα στοιχηματισμού. Κατά την έρευνα του Τόρε, μέρος της δραστηριότητας που εξετάζεται φέρεται να σχετίζεται με την περίοδο που ο παίκτης αγωνιζόταν στην Κινεζική Λίγκα (CBA) με τους Jiangsu Dragons. Το ρεπορτάζ υποστηρίζει ότι οι αρχές εξετάζουν εάν υπήρξε δοκιμαστική εφαρμογή του μοντέλου στοιχηματικής απάτης εκτός ΗΠΑ πριν επεκταθεί σε αμερικανικά πρωταθλήματα. Η ερευνητική ομάδα του Τόρε επικοινώνησε με τον δικηγόρο του Μπλέικνι και επιχείρησε να λάβει δήλωση από τον ίδιο, ωστόσο μέχρι στιγμής δεν υπάρχει δημόσια τοποθέτηση. Το κατηγορητήριο και οι πιθανές κυρώσεις Σύμφωνα με το κατηγορητήριο, ο Μπλέικνι κατηγορείται επίσης ότι φέρεται να αποδέχθηκε 200.000 δολάρια, τα οποία, σύμφωνα με τις αρχές, σχετίζονται με δραστηριότητες point-shaving κατά τη σεζόν 2022-2023 της CBA. Σε περίπτωση καταδίκης για απάτη μέσω ηλεκτρονικών επικοινωνιών (wire fraud), οι ποινές μπορεί να φτάσουν έως και τα 20 έτη φυλάκισης, πρόστιμο 250.000 δολαρίων και τρία χρόνια επιτηρούμενης αποφυλάκισης. Ο Ροζίερ και οι υπόλοιποι κατηγορούμενοι αναμένεται να εμφανιστούν στο δικαστήριο στις 3 Μαρτίου.