ΠΡΟΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ 2026: ΠΟΡΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ, ΕΚΣΥΓΧΡΟΝΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ
Γράφει η Θεοδώρα Δίελα
Χρόνος Ανάγνωσης: 4 λεπτά
Τις προηγούμενες ημέρες στην Ολομέλεια της Βουλής πραγματοποιήθηκε η
συζήτηση για τον Κρατικό Προϋπολογισμό του 2026. Μεταξύ των ποικίλων
θεμάτων τέθηκε και εκείνο της παιδείας. Από το βήμα της Βουλής η Υπουργός
Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, Σοφία Ζαχαράκη, μίλησε για την
παιδεία ως ένα ενιαίο σύνολο, τονίζοντας την ανάγκη για σταθερό σχεδιασμό
και στρατηγική με βάθος χρόνου.
Σύμφωνα με την ίδια, από το 2019 έχουμε 22% αύξηση στα κονδύλια για την εκπαίδευση, ενώ ο προϋπολογισμός για το 2026, όσον αφορά την παιδεία, προβλέπει 6,87 δισεκατομμύρια ευρώ αυξημένο κατά 700 εκατομμύρια από πέρσι. Μάλιστα, αναγνωρίζει πως οι πόροι δεν είναι ποτέ αρκετοί, ωστόσο αναφέρει πως: «Αυτό το οποίο πρέπει να πούμε και για το οποίο να λογοδοτήσουμε είναι τι κάνουμε εμείς, πώς μπορούμε να τους αξιοποιήσουμε με τον καλύτερο τρόπο, με διαφάνεια, αποτελεσματικότητα, έτσι ώστε να μπορέσουν όλα τα παιδιά μας να αποκομίσουν αυτά τα οφέλη». Ωστόσο, η υποχρηματοδότηση της εκπαίδευσης είναι μείζον ζήτημα στην Ελλάδα, καθώς διατίθεται μόνο το 3,9% του ΑΕΠ της, ενώ ο μέσος όρος του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ) ανέρχεται στο 4,7%.
Παράλληλα, τόνισε το πόσο σημαντική είναι η βελτίωση των σχέσεων εμπιστοσύνης αλλά και η θέληση να προβλέπονται νωρίτερα και καλύτερα οι ανάγκες για τα επόμενα χρόνια. Σε αυτά τα πλαίσια, τόνισε τους 48.548 διορισμούς εκπαιδευτικών που έχουν πραγματοποιηθεί από το 2020, ενώ ανακοίνωσε και την λειτουργία του «EDU Plan» από την ερχόμενη χρονιά. Μια πλατφόρμα όπου με την βοήθεια της τεχνητής νοημοσύνης θα προβλέπονται έγκαιρα και αποτελεσματικά οι ανάγκες των σχολικών υποδομών.
Ταυτόχρονα, η διασφάλιση των ίσων ευκαιριών αποτελεί κρίσιμο μέλημα. Όπως αναφέρει, η ιδέα ότι «κανένα παιδί να μην μείνει πίσω» πρέπει να γίνει πραγματική, καθημερινή πολιτική πράξη που θα μετριέται. Σε αυτό συντελεί η σημαντική ενίσχυση της ειδικής αγωγής, με περισσότερα τμήματα ένταξης, νέες δομές και εξειδικευμένο προσωπικό υποστήριξης, όπως και η ενισχυτική διδασκαλία και το ψηφιακό φροντιστήριο.
Στη συνέχεια, η τοποθέτηση της κ. Ζαχαράκη εστιάζει στον εκσυγχρονισμό του σχολείου, με νέα προγράμματα σπουδών που επιχειρούν να ευθυγραμμίσουν τη μάθηση με τις ανάγκες του σύγχρονου κόσμου. Την ίδια στιγμή, ανέφερε ότι προχωράει και το Πρόγραμμα «Μαριέττα Γιαννάκου» όπου ήδη έχουν ανακαινιστεί 331 σχολεία και αναμένονται άλλα 2.500 τα επόμενα χρόνια, ενώ έχουν δημιουργηθεί και Κέντρα Καινοτομίας σε όλες τις περιφέρειες. Ακόμα, δεν παραλείπει να αναφερθεί στα πρότυπα και πειραματικά σχολεία ως: «καινοτομίες οι οποίες δίνουν επιλογές, όπως και τα επαγγελματικά σχολεία, όπως τα μουσικά, τα καλλιτεχνικά σχολεία, τα οποία μπορούν να διανθίσουν την πολυτυπία του ελληνικού δημόσιου σχολείου».
Παρ’ όλα αυτά, τα κρίσιμα ζητήματα παραμένουν και απασχολούν καθημερινά τόσο γονείς όσο και εκπαιδευτικούς. Κατά το 2025 έχουν καταγραφεί αρκετά περιστατικά ατυχημάτων σε σχολικές εγκαταστάσεις λόγω ελλιπούς συντήρησης και κακής κατάστασης υποδομών. Γεγονότα που αποτελούν συνέπεια της υποχρηματοδότησης και της αδιαφορίας στα αιτήματα των πολιτών.
Όσον αφορά την αξιολόγηση των εκπαιδευτικών η υπουργός αναφέρει πως: «Ήδη δεκάδες χιλιάδες εκπαιδευτικοί έχουν αξιολογηθεί. Αυτό θα συνεχιστεί. Επιμορφώνουμε και δίνουμε ιδιαίτερη έμφαση στην επιμόρφωση και όχι στο τιμωρητικό χαρακτήρα, αλλά καταλαβαίνουμε όλοι ότι έχουμε και τις ευθύνες μας και ως εκπαιδευτικοί».
Τελευταίο «θεμέλιο» στην ομιλία της Υπουργού αποτελεί η επαγγελματική εκπαίδευση, όπου ανακοίνωσε την ίδρυση της πρώτης Ακαδημίας Επαγγελματικής Κατάρτισης στον τομέα της Φαρμακοβιομηχανίας, η οποία θα εδρεύει στην Αρκαδία. Πρόκειται για ένα πλαίσιο που επιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα στις ανάγκες της τοπικής οικονομίας και στον δημόσιο χαρακτήρα της εκπαίδευσης. Ωστόσο, είναι σχέδιο που έχει προκαλέσει αντιπαραθέσεις και ερωτήματα σχετικά με τις συνθήκες υπό τις οποίες θα εδραιωθεί και αν εν τέλει θα είναι ένα επιτυχημένο εγχείρημα.
Στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, ο προϋπολογισμός αναμένεται αυξημένος όπως και οι δαπάνες για τη φοιτητική μέριμνα, ιδίως στα περιφερειακά πανεπιστήμια. Μια κίνηση που φέρνει ελπίδες για τις χρόνιες παθογένειες που επικρατούν. Ταυτόχρονα έγινε αναφορά και στις διαγραφές φοιτητών και στους κανόνες για την καθημερινότητα και την βία στα πανεπιστήμια ως πολιτική κίνηση που «σπάει» ιδεολογικά ταμπού. Την ίδια στιγμή, η Συσπείρωση Πανεπιστημιακών μιλά για «απουσία στρατηγικής και διαρθρωτικής ενίσχυσης της έρευνας και της καινοτομίας».
Παρά τις αυξήσεις στον προϋπολογισμό, τις προσπάθειες για εκσυγχρονισμό και ισότητα, η ελληνική εκπαίδευση εξακολουθεί να αντιμετωπίζει σοβαρές προκλήσεις. Κύριο μέλημα θα πρέπει να είναι η αποτελεσματική αξιοποίηση κάθε διαθέσιμου πόρου αλλά και η συνεχής υποστήριξη των μαθητών και των εκπαιδευτικών. Μια καλή στρατηγική δεν κρίνεται μόνο από τις αριθμητικές επιδόσεις, αλλά κυρίως από τις συνέπειες στην καθημερινότητα των πολιτών. Γι’ αυτό και η δημόσια παιδεία οφείλει να ανταποκρίνεται ουσιαστικά στις ανάγκες της κοινωνίας.
Πηγές: Hellenic Parliament, DNEWS.GR
Απάντηση