Η οργουελική πρόκληση του Προσωπικού Αριθμού

Γράφει ο Γιώργος Καφεντζής Η ανακοίνωση των κυβερνητικών εκπροσώπων για τον υποχρεωτικό Προσωπικό Αριθμό, ο οποίος θα αντικαταστήσει άμεσα αριθμούς όπως ο ΑΜΚΑ και το ΑΦΜ, με μια πρώτη ματιά δείχνει σαν μια λύση στο βαθύ, περίπλοκο και μακροχρόνιο πρόβλημα της γραφειοκρατίας. Τουλάχιστον έτσι ευαγγελίζεται η κυβέρνηση.  Σε μια δεύτερη, περισσότερο Οργουελική,  ανάγνωση όμως, θα ήταν εξαιρετικά ενδιαφέρον να ασχοληθούν νομικοί, πολιτικοί επιστήμονες, κοινωνιολόγοι για τους κινδύνους που ελλοχεύει  ένα τέτοιο μέτρο. Θα μπορέσει μακροπρόθεσμα να αποτελέσει ένα αντικοινωνικό, αντιδημοκρατικό μέσο αποκλεισμού των αντιφρονούντων της εκάστοτε επικρατούσας τάξης/ιδεολογιας ; Με κυρώσεις, αποκλεισμούς από δημόσιες υπηρεσίες, αγαθά και δικαιώματα. Κρίνοντας άλλωστε από το γενικότερο παγκόσμιο κλίμα στην μεταδημοκρατική περίοδο που ζούμε ,τα πράγματα μόνο ευοίωνα δεν προβλέπονται. Ο Βασίλης είχε τραγουδήσει: «Το νούμερό μου είναι σ’ όλα τα χαρτιά Ταυτότητα λεφτά κλειδιά και άδεια»

25η Μαΐου: Παγκόσμια Ημέρα για τα Εξαφανισμένα Παιδιά

Γράφει η Ευαγγελία Καλτσούδα Κάθε χρόνο, στις 25 Μαΐου, η Παγκόσμια Ημέρα για τα Εξαφανισμένα Παιδιά μας υπενθυμίζει μια σκληρή πραγματικότητα: χιλιάδες παιδιά εξαφανίζονται, αφήνοντας πίσω τους οικογένειες σε αγωνία και κοινωνίες που συχνά αδυνατούν να αντιδράσουν αποτελεσματικά. Το ζήτημα των ευθυνών εξακολουθεί να είναι μετέωρο και το φαινόμενο της εξαφάνισης ανηλίκων ολοένα και αυξάνεται.  Σε ένα γενικότερο πλαίσιο, το φαινόμενο αυτό έχει λάβει τεράστιες εκτάσεις ανά την οικουμένη. Συγκεκριμένα στην Ευρώπη, μεταξύ 2021 και 2023, τουλάχιστον 51.433 ασυνόδευτοι ανήλικοι αναφέρθηκαν ως αγνοούμενοι, δηλαδή σχεδόν 47 παιδιά την ημέρα. Πηγή: https://epthinktank.eu/2025/05/22/disappearance-of-migrant-children-in-the-eu-2/  Ενώ στην Ελλάδα , μόνο στο πρώτο εξάμηνο του 2024, 112 παιδιά εξαφανίστηκαν, σημειώνοντας αύξηση 14,28% σε σύγκριση με την ίδια περίοδο του 2023 . Πολλά από αυτά τα παιδιά είναι θύματα ενδοοικογενειακής βίας, εκμετάλλευσης ή παραμέλησης. Πηγή: https://www.ekathimerini.com/news/1251526/greece-112-children-missing-in-early-2024-as-cases-rise/   Διεισδύοντας στην κοινωνικοοικονομική διάσταση του ζητήματος, πολλά από τα παιδιά που εξαφανίζονται προέρχονται από οικογένειες που ζουν σε συνθήκες φτώχειας, ανεργίας ή κοινωνικού αποκλεισμού. Η οικονομική επισφάλεια μπορεί να οδηγήσει σε παραμέληση, ενδοοικογενειακή βία ή ακόμη και στην απόφαση ενός παιδιού να εγκαταλείψει το σπίτι του σε αναζήτηση «καλύτερης τύχης» — με ό,τι κινδύνους αυτό συνεπάγεται. Παράλληλα, ιδιαίτερα ευάλωτα είναι και τα ασυνόδευτα παιδιά προσφύγων και μεταναστών, που χάνονται σε ένα αόρατο σύστημα, χωρίς επαρκή κρατική φροντίδα. Εξάλλου, όσο κι αν δε θέλουμε να το παραδεχτούμε, δεν εξαφανίζονται όλα τα παιδιά με τον ίδιο τρόπο, ούτε αντιμετωπίζονται με την ίδια ευαισθησία από τα ΜΜΕ ή τις Αρχές. Το ζήτημα των κοινωνικών ανισοτήτων παραμένει καίριο στη χώρα μας, με παιδιά μεταναστών, Ρομά, παιδιά που ζουν σε ιδρύματα ή σε συνθήκες φτώχειας, συχνά να μην έχουν τις ίδιες ευκαιρίες κοινωνικοποίησης και ίσης αντιμετώπισης σε σύγκριση με τα παιδιά μιας μέσης οικογένειας. Στην δημοσίευση των στατιστικών που προέβη «Το Χαμόγελο του Παιδιού», το βράδυ της Παρασκευής 23/4, μέσω της εκπομπής «Φως στο Τούνελ», από τα 48 παιδιά που εξαφανίστηκαν το πρώτο τετράμηνο του 2025, τα 27 ήταν ελληνικής καταγωγής, τα 5 Συριακής και τα 4 αλβανικής, ενώ τα υπόλοιπα 12 ανήκαν σε διαφορετικές εθνότητες, ενώ ακόμη οι 5 από τις 48 εξαφανίσεις ήταν ασυνόδευτων. Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Ομοσπονδία για τα Εξαφανισμένα Παιδιά, ένας από τους πιο συχνούς λόγους εξαφάνισης παιδιών προσφύγων και μεταναστών είναι η έλλειψη εμπιστοσύνης των παιδιών στο σύστημα προστασίας, η επιθυμία τους να φύγουν με φίλους, οι μακρόσυρτες γραφειοκρατικές διαδικασίες και το γεγονός ότι οι δομές φιλοξενίας ήταν ανεπαρκείς και ακατάλληλες για τα παιδιά. Επιπλέον, στη συγκεκριμένη ανάλυση των στατιστικών συμπεριλήφθηκαν τα δεδομένα που αφορούσαν τους λόγους εξαφάνισης των ανηλίκων. Επρόκειτο για 12 εξαφανίσεις λόγω σχέσεων με την οικογένεια, 9 που αφορούσαν σχέσεις με το άλλο φύλο, 8 την επανένωση με την οικογένεια, και στις 4 ανέρχονταν εκείνες που αφορούσαν τις σχέσεις με συνομήλικους. Γίνεται λοιπόν αντιληπτό πως τον κυρίαρχο ρόλο έχουν οι επιρροές που ασκούνται στο παιδί καθημερινά, με τον κοινωνικό του περίγυρο να αποτελεί σημαντικό κρίκο στην αλυσίδα της ζωής του. Από την άλλη πλευρά, εξίσου επικίνδυνη μπορεί να φανεί αυτή η επιρροή, μιας και 35 από τις 48 εξαφανίσεις αφορούσαν φυγή εφήβων, και οι 9 υπάγονταν σε γονεϊκές αρπαγές, ένα φαινόμενο αρκετά ανησυχητικό που ταλανίζει την ελληνική κοινωνία. Για τον ορισμό του φαινομένου: “Γονική αρπαγή παιδιού ονομάζεται η μη εξουσιοδοτημένη επιμέλεια παιδιού από συγγενή (συνήθως τον ένα ή και τους δύο γονείς), η οποία μπορεί να έχει απομακρύνει το παιδί από τη φροντίδα, την πρόσβαση και την επικοινωνία του άλλου γονέα και της αντίστοιχης πλευράς της οικογένειας. Η γονική αρπαγή συμβαίνει σε περιπτώσεις γονικού δικαστικού χωρισμού ή διαζυγίου και μπορεί να περιλαμβάνει γονική αποξένωση, μια μορφή παιδικής κακοποίησης που αποσκοπεί στην αποσύνδεση ενός παιδιού από τον ένα γονέα. Αυτή αποτελεί, μακράν, την πιο κοινή μορφή απαγωγής παιδιών.” «Το Χαμόγελο του Παιδιού» λειτουργεί την Ευρωπαϊκή Γραμμή για τα Εξαφανισμένα Παιδιά 116000, η οποία παρέχει δωρεάν υποστήριξη σε παιδιά που έχουν εξαφανιστεί, την οικογένειά τους, ενώ παράλληλα δέχεται ανώνυμα και επώνυμα πληροφορίες για περιστατικά εξαφάνισης (φυγή εφήβου, απαγωγή, γονική αρπαγή, ανησυχητική εξαφάνιση) τις οποίες και προωθεί στις αρμόδιες Αρχές. Η Γραμμή 116000 είναι στελεχωμένη αποκλειστικά από εξειδικευμένους Κοινωνικούς Λειτουργούς και Ψυχολόγους και διαθέσιμη πανελλαδικά, 24ώρες το 24ωρο, 365 ημέρες το χρόνο. Επιπρόσθετα, η Γραμμή 116000 είναι διασυνδεδεμένη τον Ευρωπαϊκό Αριθμό Έκτακτης Ανάγκης 112 και υπάγεται στο Διεθνές Δίκτυο Τηλεφωνικών Γραμμών (Child Helpline International).  Πηγή: https://www.gov.gr/sdg/healthcare/national-emergency-numbers/general/116000 Εν κατακλείδι, η ευθύνη για τις εξαφανίσεις ανηλίκων δεν βαραίνει μόνο κάποιο φορέα, αλλά αποτελεί ζήτημα συλλογικής αδυναμίας του συστήματος. Οικογενειακά προβλήματα, κοινωνικές ανισότητες, εγκληματικά κυκλώματα και η ανεπαρκής κρατική μέριμνα συνθέτουν ένα πλέγμα αιτίων που οδηγούν παιδιά στην εξαφάνιση, την φυγή ή την εγκατάλειψη. Η ουσιαστική πρόληψη και προστασία απαιτούν τη συνεργασία όλων: της οικογένειας, των σχολείων, της πολιτείας και της κοινωνίας στο σύνολό της. Μόνο μέσα από συντονισμένες δράσεις και διαρκή επαγρύπνηση μπορούμε να ελπίζουμε σε ένα ασφαλέστερο μέλλον για κάθε παιδί.

Τροχαία ατυχήματα:Πόσο ακόμα αίμα στους δρόμους;

Γράφει ο Γιώργος Τασιόπουλος Τροχαία ατυχήματα:Πόσο ακόμα αίμα στους δρόμους; Όλοι, κάποια στιγμή στην ζωή μας, έχουμε ακούσει τα δυσάρεστα νέα για κάποιον γνωστό, φίλο ή συγγενή μας να έχει χάσει την ζωή του στην άσφαλτο. Οι Ελληνικοί δρόμοι είναι γεμάτοι από τέτοιες στενάχωρες αιματηρές ιστορίες και αυτό επιβεβαιώνεται κι από τις στατιστικές έρευνες. Πιο συγκεκριμένα, σύμφωνα με την έρευνα της ΕΛΣΤΑΤ για τα οδικά τροχαία ατυχήματα, κατά το έτος 2023,  συνέβησαν 10.553 οδικά τροχαία ατυχήματα, τα οποία προκάλεσαν τον θάνατο ή τον τραυματισμό ανθρώπων παρουσιάζοντας αύξηση κατά 0,6% σε σύγκριση με το 2022, που είχαν συμβεί 10.487 ατυχήματα. Επίσης, ο συνολικός αριθμός των παθόντων στα τροχαία ατυχήματα το 2023 παρουσίασε αύξηση κατά 1,4%, σε σύγκριση με το 2022 (13.461 το 2023 έναντι 13.279 το 2022). Αναλυτικότερα, από τους παθόντες του 2023, καταγράφηκαν 646 νεκροί, 659 βαριά τραυματίες και 12.156 ελαφρά τραυματίες, έναντι 654 νεκρών, 664 τραυματιών και 11.961 ελαφρά τραυματιών σημειώνοντας μείωση κατά 1,2% σε νεκρούς και 0,8% σε βαριά τραυματίες, ενώ αύξηση κατά 1,6% σε ελαφρά τραυματίες. Ένας ακόμη παράγοντας που πρέπει να σημειωθεί είναι η ηλικία των παθόντων. Σύμφωνα με την έρευνα, οι νεκροί κατανέμονται σε ομάδες ηλικιών ως εξής: 0-24 ετών 17,8%, 25-49 ετών 30%, 50-64 ετών 21,7% και άνω των 65 ετών 28,8%. Πρέπει βέβαια να επισημανθεί, όπως φαίνεται κι από το γράφημα, ότι όταν μιλάμε για τροχαία ατυχήματα αναφερόμαστε και σε πεζούς, όχι μόνο σε άτομα που είτε οδηγούν είτε μεταφέρονται. Επιπλέον, η θέση της χώρας μας στο σύνολο των θανατηφόρων ατυχημάτων σε ευρωπαϊκό επίπεδο είναι εξίσου δυσάρεστη. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας, από τα τελευταία στοιχεία των τροχαίων ατυχημάτων που ανακοίνωσε το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Ασφάλειας Μεταφορών (ETSC), η Ελλάδα βρίσκεται στην 7η θέση με 59,6 θανάτους ανά εκατομμύριο, δηλαδή 31% πάνω από τον μέσο όρο της ΕΕ. Την τραγική πρωτιά κατέχει η Βουλγαρία, η οποία έχει το υψηλότερο ποσοστό θανάτων από τροχαία δυστυχήματα στην Ευρώπη, με 81,6 θανάτους ανά εκατομμύριο κατοίκους, δηλαδή 78% πάνω από τον μέσο όρο της ΕΕ, που είναι 45,5 θάνατοι ανά εκατομμύριο κατοίκους. Από την άλλη, η Νορβηγία έχει το χαμηλότερο ποσοστό θανάτων από τροχαία στην Ευρώπη, με μόνο 20 θανάτους ανά εκατομμύριο, λιγότερο από το ήμισυ του μέσου όρου της ΕΕ των 27. Έχουμε αναρωτηθεί όμως ποιες είναι οι αιτίες των τροχαίων ατυχημάτων; Αρκετές. Η κακή ψυχική κατάσταση, η κούραση, η απόσπαση προσοχής, η υπερβολική ταχύτητα, η οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλ, η παραβίαση σηματοδότη, οι επικίνδυνοι δρόμοι κ.α. Όπως είναι προφανές, για να μειωθούν -και γιατί όχι να σταματήσουν- τα τροχαία ατυχήματα, θα πρέπει να ληφθούν μέτρα από την πολιτεία για την προστασία των πολιτών (βελτίωση οδικού δικτύου, τοποθέτηση περισσότερων πινακίδων και σηματοδοτών, καλύτερη ενημέρωση κλπ) κι ακόμη να ενταχθεί και μάθημα στα σχολεία από μικρή ηλικία για την συμπεριφορά στους δρόμους. Τέλος, και εμείς, οι πολίτες, θα πρέπει να τηρούμε τον Κ.Ο.Κ., να φοράμε ζώνη και να είμαστε πιο υπεύθυνοι καθώς είναι η ζωή μας και κάποιες φορές και ανθρώπων που αγαπάμε και δεν θέλουμε να γίνουν ανάμνηση από μια απερίσκεπτη συμπεριφορά μας. Πηγές:ΕΛΣΤΑΤ,drive.gr,skai.gr

Human trafficking: Από την στρατολόγηση στην εκμετάλλευση

γράφει η Αναστασία Ζόμπολα Το φαινόμενο της εμπορίας ανθρώπων (human trafficking) αποτελεί ένα από τα ταχύτερααναπτυσσόμενα οργανωμένα εγκλήματα παγκοσμίως. Ο όρος αναφέρεται τόσο στηνεμπορία ανθρώπων με σκοπό τη σεξουαλική όσο και την εργασιακή τους εκμετάλλευση. Ταθύματα αυτού του αδυσώπητου εγκλήματος προέρχονται κατά κύριο λόγο από χώρεςοικονομικά δυσχερείς ή από κακοποιητικά περιβάλλοντα, αναζητώντας μια διέξοδο.Σύμφωνα με τον ορισμό των Ηνωμένων Εθνών, « εμπόριο ανθρώπων είναι ηστρατολόγηση, η μεταφορά, η φιλοξενία ή η παραλαβή ανθρώπων μέσω βίας, απάτης ήεξαπάτησης, με απώτερο σκοπό την εκμετάλλευση τους για οικονομικό κέρδος . »Περισσότερο από το 15% των θυμάτων είναι παιδιά, ενώ το ποσοστό των γυναικώναγγίζει το 63%. Οι διακινητές λειτουργούν μεθοδικά, οργανώνοντας δίκτυα που αναζητούν ευάλωταθύματα για στρατολόγηση και μεταφορά προς πλουσιότερες χώρες. Η στρατολόγησηεπικεντρώνεται σε άτομα που δεν έχουν στενές σχέσεις με τον οικογενειακό τους κύκλο ,ζουν περιθωριοποιημένα, είτε προέρχονται από μια αναπτυσσόμενη οικονομικά χώρα καιαναζητούν μια ευκαιρία για καλύτερη εργασία ή ιατρική περίθαλψη. Τα θύματα συχνάχειραγωγούνται μέσω απατηλών υποσχέσεων, ενώ πολλές φορές εξαναγκάζονται με τηχρήση βίας. Σεξουαλική εκμετάλλευση Η σεξουαλική εκμετάλλευση αποτελεί μια από τις πιο διαδεδομένες μορφές εμπορίαςανθρώπων και δύναται να την υποστούν τόσο παιδιά όσο και ενήλικες. Περιλαμβάνει τηνπορνεία του δρόμου, την πορνεία στους οίκους ανοχής, τα strip clubs , τη βιομηχανία τηςπορνογραφίας, τις υπηρεσίες συνοδείας και τα πρακτορεία μοντέλων.Η εμπορία με σκοπό την σεξουαλική εκμετάλλευση μπορεί εσφαλμένα να ταυτιστεί μετην πορνεία ως επάγγελμα. Ο διαχωρισμός μεταξύ των δύο είναι συχνά δυσδιάκριτος,αλλά υπάρχουν δύο βασικές ενδείξεις που μαρτυρούν αν πρόκειται για εμπόριοανθρώπων ή όχι. Σημαντική ένδειξη για το αν κάποιος είναι θύμα εμπορίου ανθρώπωναποτελεί το αν έχει στην κατοχή του το διαβατήριο του ή κάποια άλλη μορφή ταυτοποίησηςή αν αυτή βρίσκεται υπό τον έλεγχο τρίτων. Η δεύτερη ένδειξη αφορά τις απολαβές τουατόμου, οι οποίες όταν είναι ελάχιστες ή ανύπαρκτες, τότε πρόκειται ξεκάθαρα για εμπόριοανθρώπων. Η εμπορία ανθρώπων είναι παράνομη σε οποιοδήποτε κράτος και χώρα παγκοσμίως,ενώ η πορνεία αποτελεί νόμιμο επάγγελμα σε αρκετές χώρες, γεγονός που περιπλέκειτην κατάσταση. Εργασιακή εκμετάλλευση Η εργασιακή εκμετάλλευση, γνωστή και ως καταναγκαστική εργασία, αποτελεί μια εξίσουσοβαρή διάσταση της εμπορίας ανθρώπων, επηρεάζοντας κατά κύριο λόγω άνδρεςμετανάστες. Η έννοια αναφέρεται σε οποιαδήποτε εργασία ,στην οποία ο εργαζόμενοςαποτελεί θύμα κατάχρησης και αναγκάζεται μέσω απειλών , χρήσης βίας ή εξαπάτησης ναεργαστεί υπό συνθήκες εκμετάλλευσης. Ακόμη και όταν η αρχική συμφωνία εργασίας έχει συναφθεί με συναίνεση, αν στην πορείααυτή η σχέση μετατραπεί σε εκμετάλλευση, τότε η συναίνεση θεωρείται νομικά άκυρηκαι το άτομο αναγνωρίζεται ως θύμα εμπορίας. Τομείς που παρουσιάζουν αυξημένηεπικινδυνότητα για εργασιακή εκμετάλλευση αποτελούν : ο γεωργικός τομέας, οκατασκευαστικός , ο τομέας της εστίασης και των ξενοδοχείων, της οικιακής εργασίας(κυρίως γυναίκες) και της κλωστοϋφαντουργίας. Μια χαρακτηριστική υπόθεση εργασιακής εκμετάλλευσης στην Ελλάδα ήρθε στο φως τηςδημοσιότητας το 2013. Πιο συγκεκριμένα, η υπόθεση αφορά 42 εργάτες από τοΜπαγκλαντές που έπεσαν θύματα εκμετάλλευσης στις καλλιέργειες φράουλας στηνΜανωλάδα, της Πελοποννήσου. Οι απάνθρωπες συνθήκες διαβίωσης και εργασίας σεσυνδυασμό με την μηδαμινή αμοιβή τους, οδήγησε τους μετανάστες να διεκδικήσουν ταδεδουλευμένα τους από τους επιστάτες τους. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να δεχθούν ένοπληεπίθεση από τους επιστάτες, με αποτέλεσμα τον τραυματισμό πολλών εξ αυτών. Η υπόθεσηέφτασε στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων στο Στρασβούργο, τοοποίο δικαίωσε τους εργάτες, καταδικάζοντας το Ελληνικό κράτος για την ανικανότητατου να προστατεύσει τα θύματα καταναγκαστικής εργασίας. Το εμπόριο ανθρώπων αποτελεί μια από τις πιο αποτρόπαιες παραβιάσεις τωνανθρωπίνων δικαιωμάτων και έχει απλώσει τα «πλοκάμια» του σε κάθε γωνιά του πλανήτη,συμπεριλαμβανομένης και της Ελλάδας. Στη σύγχρονη εποχή, όπου το διαδίκτυο και ταμέσα κοινωνικής δικτύωσης διευκολύνουν την προσέγγιση και τη στρατολόγηση νέωνθυμάτων, η ευθύνη της Πολιτείας και της κοινωνίας γίνεται ακόμα μεγαλύτερη. Η λήψηαποτελεσματικών μέτρων, η ενίσχυση των μηχανισμών πρόληψης και προστασίας, αλλάκαι η καλλιέργεια κοινωνικής ευαισθησίας αποτελούν βασικές προϋποθέσεις. Η καταπολέμηση της εμπορίας ανθρώπων δεν είναι απλώς νομική υποχρέωση-είναι ηθικόχρέος κάθε σύγχρονης κοινωνίας που θέλει να σέβεται και να προστατεύει τηνανθρώπινη αξιοπρέπεια.