Στοίχημα και Αθλητισμός: Όταν το χρήμα αλλάζει το νόημα του παιχνιδιού
Γράφει η Νεφέλη Χαμουδοπούλου
Χρόνος Ανάγνωσης: 4 λεπτά
Πόσοι άνθρωποι στον περίγυρό σου (ή ακόμα και εσύ ο ίδιος/η ίδια) παίζουν τυχερά παιχνίδια και πιο συγκεκριμένα στοίχημα, έως και σε καθημερινή βάση; Πιστεύω πολλοί. Και αυτό δεν είναι αποτέλεσμα κάποιας έρευνας, αλλά αποτέλεσμα καθημερινής συναναστροφής και τριβής με τον έξω κόσμο στις μέρες μας. Η εμπορευματοποίηση του αθλητισμού είναι ένα φαινόμενο το οποίο έχει κατακλύσει την καθημερινότητά μας και ας μην το καταλαβαίνουμε. Πόσες φορές έχεις ακούσει να λένε τις φράσεις “κουβά”, “χ”, “διπλό”, “άσο”; Υποθέτω πολλές. Και δυστυχώς σε όλες τις ηλικίες.
Πού Συναντάμε τη Στοιχηματική Βιομηχανία;
Οι στοιχηματικές εταιρείες κάθε χρόνο παγκοσμίως βιώνουν μια άνθηση, με κύκλο εργασιών δισεκατομμυρίων ευρώ. Είναι χορηγοί σε μεγάλες ομάδες (π.χ. ΑΕΛ Novibet), σε μεγάλες διοργανώσεις (π.χ. Κύπελλο Ελλάδας Betsson) και πρωταθλήματα (Π.χ. Stoiximan Superleague), καταφέρνοντας κατά αυτό τον τρόπο να κάνουν ακόμα γνωστότερη την ύπαρξή τους σε όλο τον κόσμο. Η πρόσβαση στο στοίχημα είναι εύκολη. Η αγωνία ελκυστική. Και η προοπτική εύκολου κέρδους, ειδικά σε περιόδους οικονομικής ανασφάλειας, δελεαστική. Είναι η πιο νορμαλοποιημένη μορφή «τζόγου» και αποτελεί σήμερα ένα από τα πιο διαδεδομένα κοινωνικά φαινόμενα. Από τα πρακτορεία της γειτονιάς έως τις ψηφιακές πλατφόρμες που λειτουργούν σε διεθνές επίπεδο, το αθλητικό στοίχημα έχει ενσωματωθεί στην καθημερινότητα εκατομμυρίων ανθρώπων.
Οι Κίνδυνοι
Όπως συμβαίνει με όλα τα τυχερά παιχνίδια, απαιτείται μέτρο -ένα όριο που συχνά ξεπερνιέται. Το αποτέλεσμα είναι να προκύπτουν οικονομικά προβλήματα, τα οποία επηρεάζουν τον άνθρωπο ως μονάδα, αλλά και το οικογενειακό και κοινωνικό του περίγυρο. Το στοίχημα από αθώα διασκέδαση γεμάτη αδρεναλίνη και αγωνία, μπορεί να μετατραπεί σε έναν φαύλο κύκλο ματαιότητας και απώλειας. Βεβαίως οι περιπτώσεις αυτές είναι πιο ακραίες, αλλά όχι και τόσο σπάνιες όσο μπορεί να νομίζουμε.
Εμπορευματοποιημένος Αθλητισμός
Η σχέση των στοιχηματικών εταιριών με τον αθλητισμό ενισχύει την εμπορευματοποίηση του αθλητικού θεάματος. Το αποτέλεσμα; ο αγώνας παύει να έχει μόνο ψυχαγωγική αξία και αρχίζει πλέον να έχει και χρηματική, για εκατομμύρια παίκτες, αθλητές και ομάδες παγκοσμίως. Αυτή η πραγματικότητα έχει δύο πλευρές. Ένα τεράστιο ποσό εσόδων που λαμβάνουν επαγγελματίες αθλητές, έρχεται από τις εταιρείες αυτές. Η συνεισφορά τους είναι αδιαμφισβήτητη και πλέον απαραίτητη, πόσο μάλλον στην Ελλάδα που οι στοιχηματικές εταιρείες αποτελούν τους κύριους χορηγούς και χρηματοδότες αθλητών και ομάδων. Κατά αυτό τον τρόπο ενισχύεται ο εγχώριος αθλητισμός, γίνεται όλο και πιο γνωστός παγκοσμίως και βοηθάει τους νέους αθλητές να μπορέσουν να ακολουθήσουν την επαγγελματική τους πορεία έχοντας πόρους από τους οποίους μπορούν να βιοποριστούν, να εξελιχθούν και να προωθήσουν την ελληνική αθλητική πραγματικότητα σε κάθε επίπεδο.
Ένα από τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα είναι αυτό του Λευτέρη Πετρούνια, ο οποίος εδώ και χρόνια έχει στο πλάι του την ελληνική στοιχηματική εταιρεία «Stoiximan», για την οποία έχει μιλήσει και ο ίδιος σε συνεντεύξεις του με τα καλύτερα λόγια αναφέροντας χαρακτηριστικά πως «είναι πρώτα σύμμαχος και μετά χορηγός», αποδεικνύοντας πως η χορηγία δεν είναι αποκλειστικά αρνητική· το πρόβλημα προκύπτει όταν το οικονομικό συμφέρον υπερκαλύπτει τον αθλητικό σκοπό.
Βεβαίως, αυτή η πραγματικότητα ελλοχεύει και κινδύνους. Η ακεραιότητα των αγώνων πολλές φορές τίθεται υπό αμφισβήτηση, καθώς το οικονομικό συμφέρον μπαίνει μπροστά από το «ευ αγωνίζεσθαι» και δημιουργεί κίνητρα χειραγώγησης αποτελεσμάτων και πολλές φορές συμμετοχή αθλητών και προπονητών σε οικονομικά σκάνδαλα. Αυτή η πραγματικότητα αφορά κυρίως ομαδικά αθλήματα, όπως ποδόσφαιρο και μπάσκετ. Και βεβαίως εδώ «μπαίνει στο παιχνίδι» και ο παράνομος στοιχηματισμός. Ένα από τα πιο σοκαριστικά γεγονότα του τελευταίου μήνα που επιβεβαιώνει τα παραπάνω είναι η φυλάκιση παικτών της Φενερμπαχτσέ και της Γαλατασαράι για παράνομο στοιχηματισμό. Με την ίδια κατηγορία, αλλά και για «στήσιμο» αγώνων συνελήφθησαν επίσης διαιτητές, αθλητικοί σχολιαστές αλλά και πρόεδροι ομάδων τουρκικού ποδοσφαίρου.
Επιπλέον είναι γνωστό πως ο σύγχρονος αθλητισμός αντιμετωπίζεται ολοένα και περισσότερο ως προϊόν παρά ως αθλητικό θέαμα. Κατά αυτό τον τρόπο οι σχέσεις ανάμεσα σε φιλάθλους και συλλόγους μετατρέπονται σε πελατειακές σχέσεις. Οι φίλαθλοι λειτουργούν ως καταναλωτές και οι σύλλογοι/ομάδες ως εταιρείες, ενώ πιο σημαντικό είναι ότι οι αθλητές αντιμετωπίζονται ως κινούμενα εμπορεύματα. Μην ξεχνάμε την πιο ακριβή μεταγραφή όλων των εποχών, εκείνη του Βραζιλιάνου Νεϊμάρ στην Γαλλική ποδοσφαιρική ομάδα, Παρί Σεν Ζερμέν, αξίας 222 εκατομμυρίων ευρώ.
Βεβαίως, η εμπορευματοποίηση του αθλητισμού έχει και επιπτώσεις που είναι πολύ πιο κοντά στον απλό πολίτη, καθώς για να παρακολουθήσει κάποιος, ένα παιχνίδι ποδοσφαίρου κάποιας γνωστής ομάδας, χρειάζεται αρκετά χρήματα για να μπορέσει να κλείσει τη θέση του στο γήπεδο, να έχει ήδη αγοράσει κάρτα φιλάθλου και ιδανικά να έχει ήδη αγοράσει εισιτήρια διαρκείας αξίας εκατοντάδων ευρώ. Δυστυχώς σε πολλές περιπτώσεις όσο εύκολη είναι η πρόσβαση στο στοίχημα, τόσο πιο δύσκολη είναι η πρόσβαση στο αθλητικό θέαμα, ειδικότερα όταν μιλάμε για κάποια μεγάλη διοργάνωση ή κάποια πολύ γνωστή ομάδα.
Σε μία εποχή όπου το χρήμα καθορίζει τις περισσότερες πτυχές της κοινωνικής μας ζωής, ο αθλητισμός οφείλει να προστατεύει τον κοινωνικό αλλά και παιδαγωγικό του ρόλο. Το στοίχημα, οι εταιρείες και τα τεράστια χρηματικά ποσά που κινούνται γύρω από τον αθλητισμό, δεν πρέπει να αλλοιώνουν τον χαρακτήρα του, καθώς ο αθλητισμός δεν είναι εμπόρευμα. Αποτελεί χώρο έκφρασης αξιών, συλλογικότητας, ενότητας και δικαιοσύνης και όχι απλώς ένα ακόμα πεδίο οικονομικής εκμετάλλευσης.
Απάντηση