Γυναικοκτονίες στην Ελλάδα: μία σιωπηρή ή κραυγαλέα «πανδημία»;

Γυναικοκτονίες στην Ελλάδα:μία σιωπηρή ή κραυγαλέα «πανδημία»; Γεγονότα που σοκάρουν, γυναίκες θύματα που μετατράπηκαν σε αριθμούς. γράφει η Χριστιάννα Αντωνοπούλου Τεσσέρη Τα στατιστικά και οι μελέτες συγκλονίζουν Οι γυναικοκτονίες στην Ελλάδα αποτελούν για κάποιους μία σιωπηρή «πανδημία», πουδιαπερνά με ταχύτητα φωτός την κοινωνία μας, ενώ για άλλους κραυγαλέα εγκλήματα πουαφήνουν πίσω τους νεκρούς ανθρώπους και τις οικογένειες τους να βρίσκονται κάτω από τοβαρύ και μαύρο πέπλο του πένθους. Αυτά τα κακουργήματα κληροδοτούν ταυτόχρονα καιένα βίωμα απώλειας σε κάθε ενσυναίσθητο πολίτη της χώρας. Οι φόνοι κατά των γυναικώνέρχονται να αποκαλύψουν την βαθιά ριζωμένη πατριαρχία, καθώς και απαρχαιωμέναστερεότυπα που εξακολουθούν να ταλανίζουν βάναυσα τον Ελληνικό λαό. Παρά τις δυνατέςφωνές των μητέρων των εκλιπόντων, όπως και ολόκληρου του γυναικείου φύλου πουαιτούνται αλλαγές αλλά και δικαίωση, τα στατιστικά και οι έρευνες που λαμβάνουν χώρα«φωνάζουν» ισχυρότερα. Σε διάστημα τεσσάρων χρόνων, από το 2020 μέχρι το 2024, καταγράφηκαν 80γυναικοκτονίες στη χώρα (kathimerini.gr), με το 2024 να τονίζει 15 υποθέσεις οι οποίεςκλόνισαν το πανελλήνιο. Αναφέρεται, εξίσου, ότι το 2024 οι σημειωμένες περιπτώσειςενδοοικογενειακής βίας αυξήθηκαν θεαματικά, με τις αρχές να κάνουν λόγο για 18.427συμβάντα, από τα οποία τα 15.571 είχαν ως θύματα τις γυναίκες (tovima.gr),(ertnews.gr).Παρατηρώντας παλαιότερες χρονολογίες, από το 2010 έως το 2023αποτυπώθηκαν στο χαρτί 174 δολοφονίες γυναικών στη χώρα (thetoc.gr).Ενδιάμεσα, το 2021 οι ανθρωποκτονίες γυναικών μέσα στο σπίτι πλησίασαν τις 30 σεαριθμό, που σήμανε sos στην Ελλάδα. Τα τραγικά πρόσωπα των θυμάτων που στιγματίζουν Οι δολοφόνοι τους στέρησαν βάναυσα την ομορφιά, τη νιότη και τη ζωή· τα όνειρα και οιστόχοι τους χάθηκαν πρόωρα και αιφνιδιαστικά. Όλες αυτές οι γυναίκες δεν επέλεξαν ναγίνουν σύμβολα, όμως κατέληξαν άθελά τους να γίνουν οι πρωταγωνίστριες μιας συνθήκηςπου θυμίζει αρχαία τραγωδία. Ένα από αυτά τα αγγελικά πρόσωπα ήταν η ΕλένηΤοπαλούδη, τεταρτοετής φοιτήτρια, η οποία βιάστηκε και έπεσε νεκρή από τα χέρια δυοανδρών στη Ρόδο τον Νοέμβριο του 2018,σε ηλικία 21 ετών. Η Καρολάιν Κράουτς, ηλικίας 20 χρονών δολοφονήθηκε στα Γλυκά Νερά τον Μάιο του 2021, από τον πιλότο σύζυγοτης, που όπως λέγεται την αιφνιδίασε ενώ κοιμόταν. Η Γαρυφαλλιά Ψαράκου έπεσε εξίσου θύμα δολοφονίας από τον σύντροφο της στην Φολέγανδρο, ο οποίος την έριξε από μεγάλο υψόμετρο στα βράχια μιας παραλίας, όπου πνίγηκε. Όπως είχε ειπωθεί από την ιατροδικαστική: «Την χτύπησε και την έσερνε στα βράχια.». Μία ακόμη υπόθεση πουταρακούνησε το ευρύ κοινό ήταν εκείνη της 28χρονης Κυριακής Γρίβα, η οποία βρήκετραγικό θάνατο έξω από το ΑΤ Αγίων Αναργύρων τη 1η Απριλίου του 2024,από τον πρώηνσύντροφο της που της είχε στήσει καρτέρι εκεί. Λίγο νωρίτερα, όταν η ίδια ζήτησε από τηνΆμεση Δράση την μεταφορά της στο σπίτι με περιπολικό, φοβισμένη από τις απειλές τουπρώην της, ένας αστυνομικός της απάντησε: «Το περιπολικό δεν είναι ταξί», γεγονός πουδείχνει την ανικανότητα του συστήματος και των αρχών να προφυλάξουν εμπράκτως όλα ταμέλη της κοινωνίας. Η ελπίδα να γίνει πράξη για μια Ελλάδα χωρίς έμφυλη βία Η εξάλειψη κάθε μορφής βίας και συνάμα της γυναικοκτονίας έχει ως βασική προϋπόθεσητην δημιουργία συντονισμένων κινήσεων προς πάσα κατεύθυνση. Σε πρώτη φάση, το νομικόσύστημα οφείλει να εισάγει τον όρο «γυναικοκτονία». Η νόμιμη αναγνώριση του λόγου τηςπράξης της δολοφονίας θα μπορούσε να είναι ένα πρώτο αλλά και βασικό βήμα για τηνεπίτευξη της αντιμετώπισης του σοβαρού αυτού φαινομένου, ξεριζώνοντας το από την ρίζα. Μέσα από την ενημέρωση του κοινωνικού συνόλου σχετικά με τις πρώτες ενδείξειςέμφυλης βίας και μίσους, καθώς και μέσω της ουσιαστικής στήριξης των θυμάτων –ιδίωςαπό τις αρμόδιες αρχές– καθίσταται εφικτή η πρόληψη τέτοιων κοινωνικώνπαθογενειών. Παράλληλα, ενισχύεται η ευαισθητοποίηση και η αποθάρρυνση πιθανώνδραστών, ενώ κατοχυρώνεται η παραδειγματική τιμωρία όσων έχουν ήδη διαπράξει τέτοιεςπράξεις. Κυρίως, πρέπει να γίνουν προσπάθειες ώστε να βοηθηθούν με την κατάλληληφροντίδα, με ψυχολογική, υγειονομική και νομική συμπαράσταση τα θύματακακοποίησης, να απομακρυνθούν από τους ανθρώπους που ενδεχομένως να τιςδολοφονούσαν και να μην θρηνήσει η Ελλάδα άλλες γυναίκες. Καλό θαήταν, επιπρόσθετα, να ιδρυθούν περισσότερες δομές/κέντρα στήριξης για τα θύματα έμφυληςβίας και γραμμές βοήθειας, που είναι το ίδιο καθοριστικές στην προστασία του γυναικείουφύλου. Είναι καθήκον της πολιτείας και των όλων των αρμόδιων φορέων να διασφαλίσουν ότι τοδικαίωμα της κάθε γυναίκας να ζει ελεύθερα και χωρίς φόβο μπορεί να γίνει πράξη.